زمان انتشار : ۷ تیر ,۱۳۹۹ | ساعت : ۱۰:۴۰ | کد خبر : 964668 | پرینت

مردم سالاری نوشت : عمق بازار چیست؟

شفقنا – روزنامه مردم سالاری در مطلبی با عنوان «عمق بازار چیست؟» به قلم بهروز پورسینا این گونه آورده است:

این روزها زیاد به این عبارت یعنی عمق بخشیدن به بازار بورس برخورد می کنیم حال آنکه اولا، بسیاری از مفهوم آن بی اطلاع اند و در ثانی، بورس اوراق بهادار ایران به شدت از عدم داشتن عمق کافی رنج می برد. عمق بخشیدن به بازار یا همان Market Depth، یک اصطلاح تخصصی در علوم مالی – اقتصادی است. زمانی یک بازار بورس را می توان عمیق دانست که اولا برای تغییرات نزولی یا صعودی قیمتها، حجم سفارشات باید به مقدار قابل توجهی نوسان داشته باشد که متاسفانه در بسیاری شرکتها و موسسات پذیرفته شده در بورس، چنین خصوصیتی را در نوسانات روزانه قیمت، شاهد نیستیم. ثانیا، پارامترهایی مانند شفافیت و کارآیی بازار، وجود ابزارهای مالی متنوع سرمایه‌گذاری و تأمین مالی و نظام حقوقی و قضایی فراگیر به ویژه در بخش نظارت قضایی دقیق و تخصصی بر سلامت مدیریت تولید آمارهای مالی و گردش اطلاعات شرکتها و موسسات حاضر در بورس اوراق بهادار از یک طرف و از طرف دیگر، وجود نهادهای مالی با توانگری مالی بالا جهت بازارگردانی و عدم توقف طولانی ‌مدت نماد معاملاتی شرکت‌ها و موسسات بورسی در هر دو بخش بازار سهام و فرابورس، از ویژگی هایی است که یک بازار عمیق بورس باید داشته باشد.

سوال اساسی که در اینجا باید مطرح کرد این استه که با آنکه بورس، باید در حقیقت کمک تامین مالی تولید باشد اما بورس فعلی ایران در بخش بازار سهام و فرابورس، آیا عهده دار ایفای چنین نقشی است؟! صاحب این قلم به صراحت به این سوال پاسخ منفی می دهد و یا حداقل اینکه در آن تردید بسیار وجود دارد. در یادداشت قبلی از نگارنده، بخوبی این حقیقت تلخ تبیین شد که چگونه، ساختار و عملکرد فعلی بورس بیش از آنکه عهده دار تامین مالی برای افزایش نرخ تولید ملی و نرخ اشتغال باشد به کاهش ساختاری قدرت خرید پول ملی کمک می کند و برای اجتناب از اطاله کلام، خوانندگان محترم یادداشت به سه گانه قلمی نگارنده که در همین ستون سرمقاله در ماههای اردیبهشت و خرداد منتشر شد، ارجاع داده می شود.

نکته اساسی اول

یکی از بزرگترین کانونهایی که در تمام بورسهای دنیا می تواند بالقوه، مولد و موجب فساد باشد بورسهای سهام و اوراق بهادار است. نظارت قضایی تخصصی به بورس ایران در حال حاضر بیش از هر زمان دیگری احساس می شود چه در بخش چگونگی حفاظت از محرمانه گی  اطلاعات و آمار و چه در صحت و سلامت آمارهای خروجی شرکتها، موسسات و نهادهای بورسی. این نظارت تخصصی نمی تواند کارا باشد مگر اینکه به آن عمق بخشیده شود. یعنی باید به فعالیت تک تک این مجموعه های بورسی در طول دو دهه گذشته از ۱۳۷۹ تا ۱۳۹۹ به دقت رسیدگی شود. این کار اگر سر حوصله و با به کارگیری افراد خبره مورد اعتماد، در علوم حسابداری و مهندسی مالی صورت بگیرد، برکات بسیار بزرگی را در بر خواهد داشت. در این مسیر باید توجه شود که این نظارت، مخل پویایی فعالیت شرکتها نشود اما در عین حال، زنگ خطری باشد که می بایست برای متخلفان و باندهای مافیایی بورسی به صدا در بیاید.

نکته اساسی دوم

بر اساس یک مطالعه و برآورد اولیه از بازار سهام توسط نگارنده، این قلم به ارقام غیر منطقی و حیرت انگیزی در بازار فعلی سهام ایران رسیده است. بطور مثال، سهامداری که در نیمه دوم ۱۳۹۶ سهمی را خریده است، در حال حاضر ارزش هر سهم آن نزدیک به ۵۰ برابر شده است یعنی ۵ هزار درصد رشد! این سهمی است که سود مورد انتظار قابل تقسیمش در سال ۱۳۹۹ کمتر از ۱۹ تومان اعلام شده است. قس علیهذا برای تقریبا ۹۰ درصد دیگر از سهامی که در حال حاضر در بازار معامله می شود با شرایطی مشابه یا قدری بالا یا پایین تر از این نمونه که جای آن دارد در یک مطالعه دقیق مورد پژوهش قرار گیرد. امیدواریم که وزیر محترم اقتصاد که مسئول مستقیم پاسخگویی به این مهم هستند، پاسخهای قانع کننده ای را  بتوانند ارائه کنند. لازم به ذکر می باشد، نگارنده  خود یک اقتصاددان است و تاکنون از دیگر اقتصاددانان و مهندسین مالی، هیچ توجیه علمی – منطقی را در این باب دریافت نکرده است؛ منتظر ید بیضاء آقای دکتر دژپسند هستیم در پاسخ به این پرسش اساسی همچنین مدیریت درآمدهای نجومی فوق الذکر.

انی

شرایط بازار بورس اوراق بهادار ایران به گونه ای است که شاید اجرای تمام پارامترهایی که برای تعریف عمق بخشیدن به بازار لازم است را در مقاطعی نتوان اعمال کرد. پارامتر & امکان نوسان نامحدود روزانه قیمتهای سهام &، مهمترین پارامتری است که امکان تحقق آن در بازار فعلی بورس سهام ایران وجود ندارد و حتی اجازه نوسان ۵ درصد روزانه قیمت نیز، گزینه مخربی است که باید از زمانی که شاخص کل بورس از نیم میلیون گذر می کرد کاهش می یافت. در حال حاضر که با دلایل غیر اقتصادی در دوره غیر معقولی، شاخص کل از نیم میلیون به یک میلیون رسید و از آن عبور کرده به یک میلیون چهارصد هزار رسیده است، دامنه نوسان روزانه قیمتهای سهام به هزار و یک دلیل می بایست در سطح ۲ درصد محدود شود ولی معلوم نیست که چرا اراده جدی در این زمینه و علی رغم خیز بسیار خوب شورای عالی بورس در سال گذشته برای اعمال محدودیت نوسان ۲ درصد در این بازار، وجود ندارد؟!

انتهای پیام

fa.shafaqna.com

شفقنا در شبکه های اجتماعی: توییتر | اینستاگرام | تلگرام

پاسخ به این نظر

Please enter your comment!
Please enter your name here