استاد دانشگاه راتگرز آمریکا: ناگفته‌ های هولناک زندانهای آمریکا/ از آب سوزان تا صندلی شیطان

دکتر «اچ بروس فرانکلین» معتقد است واشنگتن تا زمانی که به زندانی کردن بی رویه مردم خود پایان ندهد در جایگاهی نیست که بتواند سایر کشورها را در مورد حقوق بشر سرزنش کند.
به گزارش شفقنا، به نقل از مهر، نابرابری و بی عدالتی حاکم بر زندان های آمریکا معضلی است که علیرغم تمام تلاش های انجام گرفته از سوی دولت واشنگتن از چشم نهادهای حقوق بشر پنهان نمی ماند به ویژه آنکه در این کشور بیشتر از ۲ میلیون و ۳۰۰ هزار نفر زندانی که پشت میله ها به سر می برند به جرائم غیر خشونت بار نظیر خرده فروشی مواد مخدر محکوم هستند که این امر نیز متاسفانه از فقر و به احتمال زیاد تبعیض نژادی در خصوص آنها ناشی می شود. از سوی دیگر، آنچه که ناکارآمدی سیستم زندان های آمریکا را به عنوان یک معضل اجتماعی پررنگ می کند، بی تفاوتی مسئولین نسبت به آزار جنسی زندانیان به دلیل سوابق مجرمانه آنها است.
درک تبدیل «تجاوز» به عنوان یکی از معمول ترین رویدادهای نسبت داده شده به سیستم زندانهای آمریکا تا حد زیادی برای ما ناممکن است. گزارشات آماری حاکی است که موارد آزار جنسی در فاصله سالهای ۲۰۰۵ تا ۲۰۱۱ به میزان بیش از یک سوم افزایش داشته و جالب آنکه در حدود نیمی از جرائم از سوی مامورین زندان و یا بازداشتگاه صورت گرفته است. اما متاسفانه، روند رسیدگی به شکایات علیرغم افزایش تعداد شاکیان بسیار نامطلوب است و عذر مسئولین زندان به شانه خالی کردن از تنبیه عاملین تجاوز، در اغلب موارد عدم وجود شواهد کافی دال بر وقوع جرم عنوان می شود.
در رابطه با نقض گسترده حقوق بشر در زندان های آمریکا با دکتر «اچ بروس فرانکلین» به گفتگو نشستیم. وی که ریشه های این معضل را در کاستی های جامعه آمریکایی جستجو می کند، نویسنده و صاحب ۱۹ کتاب و بیش از ۳۰۰ مقاله در زمینه فرهنگ و تاریخ آمریکاست. فرانکلین سابقه تدریس در دانشگاه های «استنفورد»، «جان هاپکینز»، «وسلیان» و «ییل» را دارد. وی به ویژه برای مخالفت صریح خود با جنگ ویتنام و حمله آمریکا به عراق مشهور است. علاوه بر این از فرانکلین به دلیل آثار منحصر به فردش در زمینه داستان های علمی تخیلی و ادبیات زندان های آمریکا و ایجاد زمینه های جدید مطالعاتی تقدیر شده است. از وی هم چنین در ساخت ۴ فیلم کمک گرفته شده است. فرانکلین در حال حاضر به عنوان استاد تمام در دانشگاه «راتگرز» ایالت «نیوجرزی» تدریس می کند و عهده دار کرسی «جان کاتن دانا» استاد مطالعات آمریکا و انگلیس است. وی هم چنین دارای بالاترین جایزه «انجمن مطالعات آمریکا» برای یک عمر دستاورد است.
گزارش سال ۲۰۱۴ آمریکا درباره حقوق بشر به تازگی منتشر شد. در همین رابطه، «جان کری» وزیر امور خارجه آمریکا مدعی شد که ایالات متحده قصدی برای مقدس نمایی ندارد و وقتی پای حقوق بشر در میان باشد برای همه کشورها از جمله آمریکا امید به پیشرفت وجود دارد. به گفته وی تغییر برای رسیدن به منزلت جهانی را باید از خودمان شروع کنیم. به نظر شما ایالات متحده به منظور بهبود حقوق بشر بر کدام حوزه ها باید تمرکز کند؟
اگرچه مطابق با بیانیه استقلال آمریکا، حق حیات، آزادی و تلاش برای رسیدن به خوشبختی در شمار حقوق مسلم یک فرد به حساب می آید؛ با سفری به هر یکی از شهرهای ایالات متحده نظیر بالتیمور، فیلادلفیا، سان خوان، میامی، لس آنجلس، شیکاگو، واشنگتن و نیو اورلئان می توان شاهد توده هایی از مردم بود که در فقر مطلق به سر برده و از مسکن مناسب، مراقبت پزشکی لازم و آموزش و پرورش محروم هستند. همان افراد بینوایی که محکوم به بیکاری دائم بوده و از خشونت پلیس سراپا مسلح آمریکا در بیم و هراس هستند. البته، این شرایط مختص ایالات متحده آمریکا نیست. با این حال، ملت آمریکا در یک مورد بخصوص یعنی سیستم عدالت کیفری عنوان بدترین ناقض حقوق بشر را به خود اختصاص می دهد.
زندانیان آمریکایی تقریبا یک چهارم از کل جمعیت زندانیان دنیا را شامل می شوند. میلیون ها شهروند آمریکایی به خاطر اتهاماتی که به واسطه بی عدالتی سیستم قضایی به آنها نسبت داده شده از حق رای محروم هستند. همین محرومیت بود که در سال ۲۰۰۰ به انتخاب «جرج دبلیو بوش» به عنوان رئیس جمهور آمریکا منجر شد. تنها در ایالت فلوریدا، ۴۰۰ هزار شهروند آمریکایی که اغلب آنها را سیاه پوستان آفریقایی تبار تشکیل می دادند از حق رای محروم شدند و همین باعث شد که بوش در آن ایالت برنده شده و با ۵۲۷ رای الکتورال به کاخ سفید راه یابد. در واقع جنگ دولت واشنگتن با مواد مخدر جنگی است که علیه مردم فقیر به ویژه رنگین پوستان به پا شده است.
در حالیکه ایالات متحده با نابرابری های نژادی دست و پنجه نرم می کند، سیستم زندان های این کشور نیز همواره مورد انتقاد شدید بوده است. شما در کارهای علمی خود، از اصطلاح «عادی سازی شکنجه» برای توصیف این سیستم نام بردید. آیا می توانید در این مورد اطلاعات بیشتری در اختیار ما قرار دهید؟
برای درک عمق نابرابری نژادی در سیستم زندان های آمریکا و اینکه چطور از آن برای عادی ساختن شکنجه استفاده شد، باید به شناخت ریشه های این سیستم در دوره برده داری سیاهان بپردازیم. من به تفصیل درباره این موضوع به ویژه در کتاب هایی نظیر «ادبیات زندان در آمریکا»، «قربانی به عنوان جنایتکار و هنرمند» و «نوشته های زندان در قرن بیستم آمریکا» مطلب نوشته ام. البته شکنجه یکی از اجزاء ضروری نظام برده داری بود و به راحتی از کلونی های برده داری خصوصی که پیش از جنگ داخلی آمریکا در ایالت های جنوبی رواج داشت به کلونی جدیدی به نام زندان کشیده شد.
برخی از ناگفته های وحشتناک زندان های آمریکایی چیست؟
در حالت معمول، زندان های آمریکا به گونه ای طراحی و اداره می شوند که در آنها تخریب و خشونت به حداکثر خود رسیده و تنبیه و شکنجه علنی امری طبیعی جلوه کند. ضرب و شتم، استفاده از شوک الکترونیکی، قرار دادن زندانی در معرض گرمای شدید، غوطه ور کردن وی در آب سوزان، به بند کشیدن زندانی و واداشتن وی به خوابیدن بر روی ضایعات بدن خود به مدت چند ساعت و یا حتی چند روز، محبوس کردن آنها برای ماه ها، سال ها و حتی دهه ها در سلول های انفرادی فاقد پنجره و نورگیر همه از مواردی هستند که هر روز در زندان های آمریکا اتفاق می افتد.
چرا غذا دادن به زندانیانی که اعتصاب غذایی می کنند، اجباری شده است؟
این کار به منظور جلوگیری از تلطیف افکار عمومی نسبت به زندانیان انجام می گیرد تا مبادا مردم بفهمند که این زندانی ها به قدری شکنجه شده اند که حاضرند برای نشان دادن اعتراض خود تا سر حد مرگ گرسنگی بکشند.
آیا تحقیر به عنوان عنصر شکنجه علیه زندانیان استفاده می شود؟
تحقیر جنسی و تجاوز امور رایج و متداولی هستند. در گزارش سال ۱۹۹۹ سازمان عفو بین الملل تجاوز ماموران امنیتی به زندانیان زن به عنوان امری متداول به ثبت رسیده است. برخی از شکنجه های جنسی رایج در زندان «ابوغریب» بغداد عیناً از موارد مشابه ای نسخه برداری شده که در زندان های آمریکا روی می دهد.
چه شباهتی بین زندان های داخل آمریکا و زندان هایی مانند «ابوغریب» و «گوانتانامو» که در خارج و تحت نظارت آمریکا اداره می شوند، وجود دارد؟
نه تنها شباهت بلکه ارتباط مستقیمی بین این زندان ها وجود دارد. یکی از دستگاه های شکنجه که به طور معمول در زندان های آمریکا استفاده می شود صندلی مقاومت یا کنترل است که گاهی اوقات به آن «صندلی شیطان» گفته می شود. زندانیان اغلب برای ساعات طولانی بر روی این صندلی نگه داشته می شوند و مجبور به نشستن در ادرار، مدفوع و استفراغ خود هستند. تنها طی ۴ سال در فاصله ۱۹۹۵ تا ۱۹۹۹ یازده نفر بخاطر شکنجه شدن با این ابزار جان خود را از دست دادند. در سال ۱۹۹۷، «لین مک کاتر» که در آن زمان مدیر سازمان زندان های ایالت «یوتا» بود به خاطر فوت زندانی که علیرغم بیماری روانی به مدت ۱۶ ساعت بر روی یکی از این صندلی ها نشست، مجبور به استعفا شد. جالب آنکه بلافاصله پس از حمله به عراق، مک کارتر مسئول بازسازی ابوغریب شد.
یکی دیگر از مسئولان آمریکایی که با آشکار شدن سوءاستفاده های وی هم زمان تحت فشار سازمان آزادی های مدنی آمریکا و سازمان عفو بین الملل از سمت خود کناره گیری کرد، «جان آرمسترانگ» مدیر سابق سازمان زندان های ایالت «کنتیکت» است. آرمسترانگ نیز به مانند مک کاتر بعدها عهده دار مسئولیتی مشابه در عراق شد. مورد دیگر شخصی به نام «چارلز گرانر» است که زمانی نگهبان زندان های بدنام «گرین کانتی» در ایالت «پنسیلوانیا» بود- مکانی که به دلیل توسل زندانبانان به ضرب و شتم و آزار جنسی زندانیان معروف است. گرانر بعدها به ۱۰ سال زندان به دلیل سوء استفاده از زندانیان ابوغریب محکوم شد.
چرا هیچکس در برابر شرایط موجود در این زندان ها اقدامی نمی کند؟
در واقع، افراد و سازمان های زیادی وجود دارند که برای بهبود شرایط زندان ها، کاهش جمعیت آنها و حتی لغو سیستم فعلی که بر زندان های آمریکا حاکم است تلاش می کنند. دو منبع اطلاعاتی بسیار خوب درباره زندان های آمریکا و تلاش هایی که برای اصلاح این سیستم صورت می گیرد «اخبار حقوقی زندان ها» و «پروژه صدور حکم» است.
آیا سیستم زندان های آمریکا سود مالی هم برای دولت به همراه دارد؟ زندانیان به عنوان نیروی کار چه نقشی را بر عهده دارند؟
در واقع، هزینه گزاف زندان های آمریکا موجب کاهش بودجه بخش های دیگری نظیر آموزش و پرورش و بازسازی زیرساخت های فرسوده کشور می شود. در عمل، نیروی کار بی مزد و مواجب زندان های آمریکا بهانه خوبی برای پایین نگه داشتن سطح دستمزد کارگران عادی به دست دولت می دهد. زندان های آمریکا در مغایرت با منافع قشر کارگر عمل می کنند. البته این سیستم در سطوحی مثل نگهبانی و مددکاری اشتغال زایی می کند اما در عوض فرصت های شغلی کارگران عادی را می گیرد. علاوه بر این، مالیاتی که برای پوشش دادن هزینه زندان ها از مردم آمریکا کسر می شود بسیار سنگین است. در حال حاضر، هزینه ای که در بسیاری از ایالت های آمریکا صرف امور زندان ها می شود بیشتر از بودجه اختصاص یافته به آموزش عالی است.
به نظر شما چه گام های جدی ای باید در جهت بهبود وضعیت زندان های آمریکا برداشته شود؟
باید از شدت تنبیهات در نظر گرفته شده برای استعمال مواد مخدر کاسته شود. در واقع باید به معضل اعتیاد به چشم یک بیماری شخصی و اجتماعی نگاه شود. این تغییر نگرش به تنهایی موجب کاهش چشمگیری در شمار زندانیان آمریکایی می شود. موضوع مهمتر آن است که به همه فرصت کافی برای کسب مشاغل واقعی و درآمد زا، تحصیلات عالی، همچنین رفاه و حمایت اجتماعی آن هم در حد کفایت داده شود. اغلب جرائم متداول را می توان نشانه ای از ناکارآمدی جامعه به حساب آورد. ضمنا، خطرناکترین مجرمین آمریکا جنگ پیشگان و در عین حال آنهایی هستند که از فقرا و قشر کارگر بهره کشی می کنند.