شفقنا – دونالد ترامپ چهره سیاسی مسلط و تأثیرگذار این قرن بوده است. او یکی از نامحتملترین پیروزیهای انتخاباتی در تاریخ آمریکا را رقم زد و سپس بزرگترین بازگشت سیاسی را به نمایش گذاشت. او روابط ایالات متحده با جهان را دگرگون کرده، قواعد و انتظارات مربوط به ریاستجمهوری را از نو نوشته، شکافهای داخلی آمریکا را عمیقتر کرده و نگاه آمریکاییها به نهاد ریاستجمهوری و میزان توجه آنها به این مقام را تغییر داده است. حضور او همهجا احساس میشود و قدرتش را نیز از همین حضور فراگیر میگیرد.
به گزارش سرویس ترجمه شفقنا، اما پس از اعلام نتایج انتخابات میاندورهای، ترامپ ناچار شده است با واقعیت پایان دوران سیاسی خود روبهرو شود. او از رأیدهندگان خواسته بود که انتخابات میاندورهای را به همهپرسی درباره شخص او تبدیل کنند و تصور کنند که نام خودش در برگه رأی قرار دارد. رأیدهندگان نیز به این درخواست گوش دادند؛ اما در نهایت او را رد کردند. این اتفاق، سرزنشی خیرهکننده و گسترده است. به نظر میرسد دموکراتها در آستانه پیروزی در انتخابات مجلس نمایندگان قرار دارند و اگر روندهای کنونی ادامه پیدا کند، ممکن است کنترل سنا را نیز به دست بگیرند؛ چراکه آمریکاییها نارضایتی شدید خود را از مسیری که رئیسجمهور طی دو سال گذشته کشور را در آن قرار داده است، نشان دادهاند.
اکنون ترامپ احتمالاً ناچار خواهد بود با دموکراتهای کنگرهای سروکار داشته باشد که میتوانند برنامههای سیاسی او را مسدود کنند و از قدرت احضار افراد و مطالبه اسناد و مدارک برای تحقیقات برخوردارند. او همچنین باید با این احتمال روبهرو شود که حزب سیاسیای که آن را به تصویر و شباهت خود بازسازی کرده است، بهزودی به فکر عبور از او و یافتن جانشینی برایش بیفتد. ترامپ اکنون رسماً و بهتمامی به رئیسجمهوری تبدیل شده است که دوران قدرتش رو به پایان است و دیگر آینده سیاسی چندانی ندارد.
بااینحال، هنوز آخرین حرفها را از او نشنیدهایم. او همچنان فرمانده کل نیروهای مسلح آمریکاست، بر امور جهانی تسلط دارد، از اختیارات گسترده فرمان اجرایی برخوردار است و همچنان در جلب توجه افکار عمومی بیرقیب است. او پیشتر بیش از یک بار از گورستان سیاسی گریخته و نیرومندتر از قبل بازگشته است. بااینوجود، هرقدر هم قدرت داشته باشد و هرقدر هم صدایش بلند باشد، نمیتواند در برابر گذر بیوقفه زمان مقاومت کند: انتخابات سراسری بعدی، انتخاباتی خواهد بود که جانشین او را تعیین میکند.
طولی نخواهد کشید که نام ترامپ بهتدریج از تیتر خبرها کنار میرود و کارزار انتخابات ریاستجمهوری جای او را در صفحه نخست روزنامهها خواهد گرفت. او با این احتمال نیز روبهرو خواهد شد که جانشینش یک رئیسجمهور دموکرات باشد؛ رئیسجمهوری که میتواند از وزارت دادگستری برای بررسی موشکافانه چهار سال گذشته و تحقیق درباره متحدان، دوستان، اعضای خانواده و کسبوکارهای ترامپ استفاده کند. افزون بر اینها، او باید با چیزی روبهرو شود که شاید بتوان آن را بزرگترین ترسش دانست: بیاهمیت شدن و از دست دادن جایگاه و نفوذ سیاسی.
ترامپ بیسروصدا میدان را ترک نخواهد کرد. هنوز مشخص نیست که آیا او و جمهوریخواهان همحزبیاش حتی نتایج انتخابات میاندورهای را خواهند پذیرفت یا خیر. ترامپ آنقدر بارها انتظارات را برهم زده است که هرگونه پیشبینی قطعی درباره او کاری احمقانه خواهد بود. شکستهای مورد انتظار در انتخابات نیز قرار نیست او را فروتن کند یا از غرورش بکاهد. اما این شکستها نشاندهنده آغاز پایان دوران سیاسی او هستند.
پایان کارزار انتخاباتی ترامپ به مضحکترین شکل ممکن رقم خورد؛ هرچند این فرجام کاملاً قابل پیشبینی بود.
رئیسجمهور برای ماهها با این اتهام روبهرو بود که از واقعیتهای جامعه فاصله گرفته و دیگر آن درک و شناخت بینظیر گذشته را از عواملی که حامیانش را به هیجان میآورد، ندارد. او نگرانیهای مردم درباره هزینههای زندگی و دشواری تأمین مخارج را به تمسخر گرفته، درحالیکه ثروت شخصی خودش افزایش یافته است. جنگی را آغاز کرده که آمریکاییها خواهان آن نبودند، کاخ سفید را بازسازی کرده و برنامه ساخت بناهای یادبود و یادگارهای مختلفی به افتخار خودش را در سر پرورانده است.
اما در نهایت تصمیم گرفت برای مقابله با این اتهام که تمام توجهش صرف پروژههای خودستایانه و معاملات فاسد و منفعتطلبانه شده است، آخرین سخنرانی کارزار انتخاباتی را در محل یکی از مضحکترین و شکستخوردهترین پروژههای بازسازی خود ایراد کند.
مایه تأسف جمهوریخواهان در سراسر کشور است که ترامپ در آستانه روز انتخابات مقابل استخر انعکاس در واشنگتن ایستاد و به دفاع از پروژهای پرداخت که بهدلیل رشد جلبکها و عملکرد بیکیفیت پیمانکاری که بدون برگزاری مناقصه انتخاب شده بود، از ابتدا محکوم به شکست بود.
ترامپ پیشتر بهدروغ ادعا کرده بود که خرابکاری و تخریب عمدی، این پروژه را از مسیر خود خارج کرده است. این طرح میلیونها دلار بیش از بودجه تعیینشده هزینه روی دست دولت گذاشت و بهطور قطع حتی یک رأی هم در ایالتهایی مانند میشیگان، کانزاس و آلاسکا برای ترامپ به ارمغان نیاورد.
اما بدتر از همه این بود که بازگشت دوباره به موضوع استخر انعکاس، حواسها را از پیام واقعی و نهایی ترامپ در پایان کارزار انتخاباتی منحرف کرد: اینکه سناتور جان هیوستد از ایالت اوهایو اندام فوقالعادهای دارد!
ترامپ دیرهنگام وارد میدان کارزار انتخاباتی شد و برای برگزاری گردهماییهای انتخاباتی در حدود یک ماه گذشته، لازم بود دیگران او را متقاعد کنند. اما همین که وارد میدان شد، اصرار داشت که انتخابات باید درباره شخص خودش و دستاوردهایش باشد؛ بدون آنکه کوچکترین اشارهای به اشتباهات و ناکامیهایش بکند یا با کسانی که درگیر مشکلات و سختیهای زندگی هستند، همدلی نشان دهد.
او اصرار داشت که تصویرش در بسیاری از آگهیهای تبلیغاتی کارزار انتخاباتی گنجانده شود. همچنین خواستار برگزاری نخستین همایش سیاسی ویژه انتخابات میاندورهای در نوع خود شد؛ هرچند به نظر میرسید تعداد اندکی از کسانی که در مراسم دالاس شرکت کرده بودند، از حضور در آن رضایت داشتند.
وی خود را یکسره وقف کارزار انتخاباتی کرد و شببهشب، در نقاط مختلف کشور، گردهماییهایی برگزار کرد که تقریباً دو ساعت به طول میانجامیدند. اما این نمایشهای تبلیغاتی سیار، دیگر چندان شبیه گردهماییهایی نبودند که در دهه گذشته به رویداد شاخص و تعیینکننده عرصه سیاست آمریکا تبدیل شده بودند.
این گردهماییها کوچکتر از حد معمول بودند و تعداد کمی از آنها در فضای باز برگزار شدند؛ موضوعی که بخشی از آن به نگرانیهای امنیتی مربوط میشد. یکی از گردهماییهای انتخاباتی ترامپ در دو هفته پایانی کارزار، در ایالت اوهایو و در یک سالن ورزشی کوچک برگزار شد. در برخی گردهماییهای دیگر نیز صندلیهای خالی فراوانی به چشم میخورد.
اما نکته چشمگیرتر، محل برگزاری این گردهماییها بود: تقریباً نیمی از آنها در ایالتهایی برگزار شدند که بهشدت جمهوریخواه و سرخ هستند؛ ایالتهایی که ترامپ در گذشته بهراحتی در آنها پیروز شده بود و بهندرت نیازی به حضور در آنها برای تبلیغات انتخاباتی داشت.
این مسئله باعث شد جمعیت حاضر در این گردهماییها بیشتر و پرشورتر باشد. برای مثال، مردم شهری مانند کورینت در ایالت میسیسیپی، از دیدن ترامپ برای نخستین بار هیجانزدهتر بودند تا مردم شهر گرند رپیدز در ایالت میشیگان؛ شهری که ترامپ طی سالهای گذشته بیش از شش بار در آن گردهمایی انتخاباتی برگزار کرده بود.
اما جغرافیای این گردهماییها پیام دیگری نیز در خود داشت: ترامپ مجبور شده بود به پایگاههای مستحکم جمهوریخواهان، مانند کارولینای جنوبی و مونتانا، سفر کند؛ زیرا کرسیهای انتخاباتی در این ایالتها که پیشتر تقریباً تضمینشده به نظر میرسیدند، ناگهان وارد رقابت جدی شده بودند و لازم بود هواداران وفادار جمهوریخواهان برای حمایت از نامزدهای حزب بسیج شوند.
اما ترامپ وقتی به این ایالتها رسید، واقعاً چه چیزی برای عرضه به رأیدهندگان داشت؟
بر اساس نظرسنجیها، رأیدهندگان از مجموعه وعدههای عملینشده ترامپ بهشدت خشمگین هستند. این وعدهها شامل پایین آوردن قیمتها، آغاز نکردن جنگهای جدید، انتشار اسناد مربوط به پرونده اپستین و اخراج و تبعید صرفاً «بدترینِ بدترینها» از مهاجران بود.
بهطور سنتی، حزب رئیسجمهور مستقر در انتخابات میاندورهای عملکرد ضعیفی دارد؛ اما وضعیت ترامپ از این هم بدتر است، زیرا او در چندین موضوعی که پیشتر از قویترین نقاط قوت سیاسیاش به شمار میرفتند، مانند اقتصاد و مهاجرت، نیز با نارضایتی گسترده افکار عمومی روبهروست و میزان حمایت از او در این حوزهها پایینتر از میزان مخالفت با اوست.
ترامپ چندین سناتور مستقر را بهدلیل وفادار نبودن به خود از میدان به در کرد و از برخی نامزدهای مسئلهدار و جنجالی حمایت کرد. همه این اقدامات باعث شد تعداد بیشتری از رقابتهای انتخاباتی به رقابتهایی جدی و غیرقابل پیشبینی تبدیل شوند.
او عملاً مطالب و دستاوردهای بسیار اندکی در اختیار نامزدهای جمهوریخواه قرار داد تا بتوانند بر اساس آنها کارزار انتخاباتی خود را پیش ببرند؛ آن هم در شرایطی که رأیدهندگان با خشم به اقتصادی واکنش نشان میدادند که به نظر میرسید تنها به سود ثروتمندان عمل میکند؛ گروهی که خانواده رئیسجمهور و اعضای کابینه او نیز در زمره آن قرار میگیرند.
ترامپ بهجای پرداختن به این مسائل، تلاش کرد موضوعات جنگ فرهنگیِ کارزارهای انتخاباتی گذشته را دوباره زنده کند.
به نظر میرسید او نهتنها با افکار عمومی، بلکه در بسیاری از موارد حتی با اعضای حزب خودش نیز همسو و همقدم نیست. با وجود هشدارهایی مبنی بر اینکه هوش مصنوعی ممکن است بشریت را نابود کند (یا دستکم شمار زیادی از مشاغل را از بین ببرد)، ترامپ از این فناوری نوپا و مراکز داده آن حمایت کرد؛ آن هم در شرایطی که افکار عمومی به مخالفت با این مراکز برخاسته بود. دلیل این حمایت آن بود که شرکتهای فناوری نقش مهمی در سرپا نگه داشتن بازار سهام ایفا میکنند. او همچنین از یک آگهی تبلیغاتی جنجالی و حملهآمیز در رقابت انتخاباتی فرمانداری اوهایو حمایت کرد؛ آگهیای که فرماندار جمهوریخواه این ایالت آن را محکوم کرده بود. او در جنگ روسیه و اوکراین جانب روسیه را گرفت. ایران را تهدید کرد که بار دیگر آن را بمباران خواهد کرد. و البته واقعاً صحبتهای زیادی هم درباره باسن و نشیمنگاه مطرح شد؛ موضوعی که بدون شک مورخان آینده را سردرگم خواهد کرد.
به نظر نمیرسید آمریکاییها از این رویکرد استقبال کرده باشند. در زمان نگارش این مطلب، دموکراتها با اختلافی قاطع در مسیر به دست گرفتن کنترل مجلس نمایندگان قرار داشتند. اما ماجرای اصلی در مجلس سنا رقم میخورد: دموکراتها تاکنون کرسیهای کارولینای شمالی و کارولینای جنوبی را از جمهوریخواهان گرفتهاند و بهآسانی جایگاه خود را در جورجیا حفظ کردهاند. اوهایو، تگزاس و دیگر پایگاههای مستحکم جمهوریخواهان نیز ممکن است بهزودی به این جمع بپیوندند.
با انتشار نتایج انتخابات، ترامپ به شبکههای اجتماعی روی آورد تا از پذیرش مسئولیت شکست شانه خالی کند و در عین حال، پیام محوری کارزار انتخاباتی خودش را زیر سؤال ببرد. او نوشت: من در برگه رأی نبودم و اگر هم بودم، با اختلافی قاطع و با یک پیروزی طوفانی برنده میشدیم!
ترامپ اکنون در موقعیت تازهای قرار گرفته است؛ موقعیتی که به مذاق او خوش نخواهد آمد.
در نخستین انتخابات میاندورهای دوران ریاستجمهوری ترامپ، در سال ۲۰۱۸، دموکراتها کنترل مجلس نمایندگان را به دست گرفتند؛ اما این پیروزی با موفقیت جمهوریخواهان در انتخابات سنا تا حد زیادی خنثی شد. دموکراتهای مجلس نمایندگان روند پیشبرد برنامههای رئیسجمهور را کند کردند، اما تلاش آنها برای استیضاح ترامپ در سال ۲۰۱۹، به دلیل مسئله اوکراین، تنها به افزایش میزان محبوبیت او انجامید. افزون بر این، ترامپ همچنان با اتکا به وضعیت مطلوب اقتصاد، نسبت به شانس انتخاب مجدد خود خوشبین بود. (البته پس از آن، همهگیری کرونا از راه رسید.)
بسیاری از دموکراتها میگویند از تجربه گذشته درس گرفتهاند. چهرههای ارشد حزب، از جمله حکیم جفریز، که احتمالاً رئیس بعدی مجلس نمایندگان خواهد شد، درباره برنامههای خود برای استفاده از قدرت محتاطانه اظهارنظر کردهاند. میزان محبوبیت حزب دموکرات همچنان پایین است و اگرچه در کارزار انتخاباتی امسال، صرفاً جمهوریخواه نبودن به نفع بسیاری از نامزدهای دموکرات تمام شد، در آینده دیگر چنین مزیتی نخواهند داشت.
جفریز اعلام کرده است که تمرکز خود را بر اقداماتی برای مقابله با مشکلات مربوط به هزینههای زندگی و چالشهای نظام مراقبتهای بهداشتی قرار خواهد داد. دموکراتها قرار است بارها با برنامههای ترامپ مخالفت کنند و اکنون که به نظر میرسد کنترل سنا را نیز به دست خواهند گرفت، احتمالاً کار ترامپ را برای تأیید و انتصاب گزینههای پیشنهادیاش دشوار خواهند کرد؛ از جمله نامزدهای احتمالی دیوان عالی آمریکا.
اما پایگاه اصلی حزب دموکرات خواهان آن است که دولت ترامپ را به دلیل اقداماتش پاسخگو کند: به دلیل تخریب ساختار دولت توسط وزارت بهرهوری دولت، به دلیل جنگ، به دلیل توافقهای تجاری خارجی که در پوشش دیپلماسی انجام میشوند و به دلیل کسب منفعت مالی از جایگاه ریاستجمهوری.
اتهامهای فساد علیه ترامپ و دولت او، در مقایسه با دوره نخست ریاستجمهوریاش، بهمراتب بیشتر مطرح شدهاند. دموکراتها وعده دادهاند احضاریههای رسمی صادر کنند و مقامهای دولت را برای پاسخگویی به جلسات استماع در اتاقهای کمیتههای کنگره بکشانند؛ البته اگر این مقامها حاضر شوند در چنین جلساتی شرکت کنند.
برخی از نزدیکان ترامپ بر این باورند که او از داشتن یک رقیب و مخالف جدی در واشنگتن بدش نمیآید و حتی ممکن است از رویارویی دوباره با دموکراتهای کنگره استقبال کند. یکی از مشاوران بیرونی نزدیک به ترامپ که نخواست نامش فاش شود، گفت: او دوست دارد کسی را برای جنگیدن داشته باشد؛ کسی را که بتواند تقصیرها را به گردنش بیندازد.
با این حال، ترامپ نسبت به برخی از تحقیقات احتمالی نگران است و نمیخواهد بار دیگر استیضاح شود. (البته ممکن است دموکراتها در هر صورت بیشتر تمایل داشته باشند که یکی از اعضای کابینه را برکنار کنند.)
تحقیقاتی که ترامپ احتمالاً از سال آینده با آنها روبهرو خواهد شد، میتوانند پیشنمایشی از اتفاقاتی باشند که در سال ۲۰۲۹ رخ خواهند داد؛ یعنی زمانی که احتمالاً یک رئیسجمهور دموکرات جانشین او شده است. ترامپ از نوعی مصونیت قضایی برخوردار است که دیوان عالی در اختیارش قرار داده و وعده داده است که برای بسیاری از افراد دولت خود، پیشاپیش عفو ریاستجمهوری صادر کند. با این حال، مشاورانش میگویند او از این احتمال ناراضی است که پس از ترک کاخ سفید، حلقه نزدیکانش هدف تحقیقات سختگیرانه و تنبیهی قرار بگیرند.
رأیگیری ۳ نوامبر نقطه عطفی آشکار در مسیر حرکت ترامپ به سوی بیاهمیت شدن در صحنه سیاسی است. بسیاری از نزدیکان او معتقدند که انگیزه اصلیاش، بیش از قدرت یا پول، جلب توجه است. او طی یک دهه گذشته چنان بر فضای سیاسی و رسانهای سایه انداخته که گویی خورشید را از آسمان کنار زده است؛ بهگونهای که هیچ رئیسجمهور دیگری در چند نسل اخیر نتوانسته چنین تسلطی بر گفتمان عمومی داشته باشد.
اما با آغاز نگاه واشنگتن به دوران پس از ترامپ، این وضعیت بهتدریج تغییر خواهد کرد. ترامپ که زمانی غولی در عرصه سیاست به شمار میرفت، خیلی زود خود را در جایگاه موضوعی فرعی و حاشیهای خواهد یافت. البته قرار نیست ناگهان از صحنه ناپدید شود؛ او تلاش خواهد کرد همچنان در مقام تعیینکننده سرنوشت و مهرهچین اصلی حزب جمهوریخواه باقی بماند و بدون شک، حتی اگر شمار هوادارانش کاهش یابد، همچنان وفاداری سرسختترین طرفدارانش را حفظ خواهد کرد.
او همچنان فرمانده کل قوای نظامی آمریکا خواهد بود و حتی رؤسایجمهور در دوره پایانی و بدون امکان انتخاب مجدد نیز در حوزه سیاست خارجی از اختیارات گستردهای برخوردارند. بازگشت به جنگ با ایران؟ اقدامی علیه کوبا؟ از سر گرفتن موضوع گرینلند؟ با توجه به اینکه ترامپ بهشدت درگیر میراثی است که میخواهد از خود بر جای بگذارد و برای ماندن در کانون توجه بیتابی میکند، هر اتفاقی ممکن به نظر میرسد.
ترامپ همچنین ممکن است بهتدریج شاهد فرسایش وفاداری بیچونوچرای حزب جمهوریخواه به خود باشد. این شکست خیرهکننده جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای نشان میدهد که غریزه سیاسی و نفوذ ترامپ ظاهراً رو به افول است و جمهوریخواهان ممکن است بیش از گذشته آمادگی پیدا کنند که در برابر او بایستند.
با ظهور نسل بعدی نامزدهای احتمالی انتخابات ریاستجمهوری، جمهوریخواهان بهتدریج تلاش خواهند کرد تصویری روشن از آینده حزب خود در دوران پس از جنبش «ماگا» ترسیم کنند؛ آیندهای که در آن باید مشخص شود ترامپ چه جایگاهی خواهد داشت و آیا اساساً نقشی برای او باقی خواهد ماند یا نه.
این خبر را اینجا ببینید.











