شفقنا – محققان دستگاهی مبتنی بر هوش مصنوعی کممصرف توسعه داده که تنها با تحلیل صدای بال زدن پشهها، گونههای ناقل بیماریهایی مانند مالاریا، تب دنگی و زیکا را شناسایی میکند؛ فناوریای که میتواند به تشخیص زودهنگام کانونهای شیوع این بیماریها کمک کند.
به گزارش سرویس ترجمه شفقنا، پژوهشگران دانشگاه ولونگونگ استرالیا موفق به توسعه سامانهای مبتنی بر هوش مصنوعی به نام TinyML شدهاند که میتواند با گوش دادن به صدای بال زدن پشهها، گونههای خطرناک ناقل بیماری را از انواع بیضرر تشخیص دهد.
این فناوری که بر پایه نوعی هوش مصنوعی فوقکممصرف طراحی شده، برخلاف مدلهای بزرگ زبانی به مراکز داده، اینترنت یا توان پردازشی بالا نیاز ندارد و میتواند روی یک تراشه کوچک و با مصرف انرژی بسیار پایین اجرا شود.
کیران تریودی، پژوهشگر علوم رایانه و طراح این سامانه، ابتدا از TinyML برای شناسایی صدای پرندگان و سپس تشخیص علت گریه نوزادان استفاده کرد، اما در ادامه تمرکز خود را بر پشهها گذاشت؛ حشراتی که سالانه حدود ۷۰۰ هزار نفر را بر اثر بیماریهایی مانند مالاریا، تب دنگی و زیکا به کام مرگ میکشانند.
هر گونه پشه الگوی منحصربهفردی از صدای بال زدن دارد. برای مثال، پشه آنوفل ناقل مالاریا صدایی بمتر، پشه کولکس ناقل انسفالیت ژاپنی و ویروس راس ریور صدایی با فرکانس متوسط و آئدس ناقل تب دنگی صدایی زیرتر تولید میکند.
پژوهشگران با استفاده از ۴۰ گیگابایت داده صوتی مربوط به پشهها، مدلی هوش مصنوعی آموزش دادند. آنها سپس فایلهای صوتی را به تصاویر طیفنگار تبدیل کردند تا الگوریتم بتواند الگوهای نامرئی برای انسان را شناسایی کند. در ادامه نیز با استفاده از فرآیند «کوانتیزهسازی» حجم مدل را از ۱۵۰ مگابایت به تنها ۱۹ کیلوبایت کاهش دادند؛ حجمی در حد یک فایل متنی چندصفحهای.
نمونه اولیه دستگاه توانست در آزمایشهای اولیه، گونه پشه را با دقت ۸۸.۳ درصدی شناسایی کند. این سامانه حتی با باتری کوچک و بدون اتصال به شبکه یا اینترنت نیز قابل استفاده است.
پژوهشگران معتقدند این فناوری میتواند در آینده به شبکهای از حسگرهای شهری تبدیل شود که حضور پشههای ناقل بیماری را در همان مراحل اولیه شناسایی کرده و امکان اجرای سریع اقدامات کنترلی مانند سمپاشی هدفمند را فراهم کند. همچنین این مدل میتواند در دستگاههای هوشمند خانگی نیز بهکار گرفته شود و هنگام نزدیک شدن پشههای خطرناک به کاربران هشدار دهد.
این خبر را اینجا ببینید.