شفقنا- کتاب «نمایشنامه؛ آموزش ارزشهای دینی با نمایشهای گروهی» به قلم استاد رضا فرهادیان و به همت مؤسسه بوستان کتاب منتشر شد؛ اثری که با رویکردی نوین، آموزش مفاهیم اخلاقی و معارف اهلبیت علیهمالسلام را از قالبهای سنتی خارج کرده و در چارچوب نمایشهای گروهی و گفتوگوهای تعاملی ارائه میکند.
به گزارش شفقنا، در شرایطی که نسل نوجوان و جوان با انبوهی از پیامها و الگوهای متنوع و گاه متناقض روبهروست، شیوههای یکسویه و حفظمحور آموزش دینی کارآمدی پیشین را ندارد. نویسنده این اثر با تأکید بر «یادگیری تجربی» و «مشارکت فعال»، تلاش کرده است زبان تازهای برای انتقال ارزشهای ماندگار دینی ارائه دهد؛ زبانی که بر پایه دیدن، گفتوگو کردن، ایفای نقش و تفکر جمعی شکل گرفته است.
در این کتاب، نمایش صرفاً برای اجرا و تماشا طراحی نشده، بلکه ابزاری برای اندیشیدن، گفتوگو و تجربه عملی مفاهیم دینی در موقعیتهای شبیهسازیشده زندگی واقعی است؛ رویکردی که در نظامهای آموزشی پیشرو نیز مورد توجه قرار گرفته و در این اثر با تکیه بر منابع فرهنگ ایرانی ـ اسلامی و سیره معصومان علیهمالسلام بومیسازی شده است.
این اثر در دو فصل اصلی تدوین شده است.
فصل نخست با عنوان «گفتوگوهای گروهی و دوستانه درباره حضور خدا» آغاز میشود. نویسنده در این بخش با یک نمایشنامه کوتاه، زمینهای صمیمی برای طرح پرسش محوری «چگونه همواره خود را در محضر خدا ببینیم و ذاکر و شاکر او باشیم؟» فراهم میکند. پس از آن، گفتوگوهای پنجنفرهای طراحی شده که هر یک به یکی از معصومان علیهمالسلام اختصاص دارد و مخاطب را به تأمل درباره شیوه عملی کردن ویژگیهای اخلاقی آنان در زندگی روزمره دعوت میکند.
فصل دوم با عنوان «نمایشنامهها و بازآفرینی داستانی» شامل مجموعهای از نمایشنامههای کامل و قابل اجرا برای گروههای دانشآموزی است که هر کدام یک ارزش اخلاقی یا جلوهای از سیره عملی معصومان را در قالبی داستانی بازآفرینی میکند.
از ویژگیهای برجسته این کتاب، زبان ساده، روان و متناسب با نسل نوجوان است. جملههای کوتاه، دیالوگهای طبیعی، پرهیز از اطناب، تکرار هدفمند مفاهیم کلیدی و بهرهگیری از طنز ملایم از جمله شاخصههای نگارشی این اثر به شمار میرود. همچنین صفحهآرایی مناسب و تنظیم کاربردی مطالب، استفاده از کتاب را برای معلمان و دانشآموزان تسهیل کرده است.
اگرچه این کتاب با هدف استفاده در گروههای دانشآموزی مدارس تدوین شده، اما دامنه مخاطبان آن گستردهتر است؛ از معلمان دینی و مربیان پرورشی مدارس گرفته تا مربیان فرهنگی مساجد، مشاوران حوزه کودک و نوجوان، والدین علاقهمند به تربیت دینی و مبلغان جوان.
به باور کارشناسان حوزه تعلیم و تربیت، این اثر میتواند فاصله میان محتوای غنی دینی و شیوههای جذاب انتقال آن را کاهش دهد؛ چرا که علاوه بر ارائه متن نمایشنامهها، راهنمای اجرای عملی و مدیریت بحث گروهی را نیز در اختیار مربیان قرار میدهد.
کتاب «نمایشنامه؛ آموزش ارزشهای دینی با نمایشهای گروهی» را میتوان تلاشی در جهت روزآمدسازی شیوههای آموزش معارف دینی دانست؛ اثری که میکوشد نوجوانان را از مخاطبان منفعل به مشارکتکنندگان فعال در فرآیند یادگیری تبدیل کند.
مؤسسه بوستان کتاب با انتشار این اثر، گامی در جهت تجهیز مربیان و معلمان به ابزارهای نوین آموزشی برداشته است؛ اقدامی که میتواند زمینهساز تولید آثار مشابه در عرصه تربیت دینی باشد.