شفقنا- در این مقاله به جوانب متعدد شخصیت مولای متقیان حضرت علی علیه السلام اشاره شده است و همچنین بسیاری از علمای اسلام و اهل سنت که در وصف امیر المومنین علی علیه السلام کتابهایی نوشته اند نام برده شده است.
به گزارش شفقنا، متن مقاله به شرح زیر است:
بسمه تعالی
کتـــاب فضل تو را آب بحر کافی نیست
که تَر کنند سر انگشت و صفحه بشمارند
انشای قصاید و اشعار و تألیف کتاب در مناقب و فضایل حضرت مولی الموحّدین امیرالمومنین علیه السلام، از عصر رسالت و نیمه اول قرن یکم هجرت آغاز گردید و الی زماننا هذا، چهارده قرن است که این شیوه پسندیده ادامه دارد و تا جهان از رجال بزرگ فضیلت، انسانیت و اسوه های کمال و عظمت و مردان الهی تقدیر و تعظیم دارد، ادامه خواهد داشت و تألیف کتاب و انشای اشعار در این موضوع، پایان نخواهد یافت.
دانشمندان محقّق، نویسندگان متتبّع و علما و ارباب علوم و فنون اسلامی در این میدان همواره حضور داشته و این رشته تألیف را بی انقطاع ادامه داده و هرکدام به امید کسب افتخار و نیل به اجر ثواب، بضاعت علم و تحقیق خود را هرچند که بسیار ثمین و گرانبها بوده، با کمال مسکنت و خجلت در پیشگاه چاکران و ملازمان درگاه آسمانجاه آن حضرت نثار کرده و با عرض «إِنَّ الهَدایا عَلَى مِقْدَارِ مُهْدِیهَا» زمین معذرت و ادب بوسیده اند.
شمار این کتابها از دهها هزار بیشتر و بیشتر است که بدیهی است این خود، ثروت علمی و معنوی بینظیری است که از برکت وجود کثیر البرکات امام امیرالمومنین علیه السلام فراهم شده است و سزاوار است که ویژه این موضوع ارزشمند، کتابخانه هایی تأسیس گردد.
جوانب متعدد شخصیت امیرالمومنین علیه السلام
نواحی متعدد عظمتهای علی علیه السلام آن تجسّم بندگی و عبودیت خالص خدا، و بخشهای گوناگون و بلکه متضادّ مناقب، فضایل و مواقف آن حضرت، همه در کتابها مضبوط و محفوظ مانده است؛
عَلِی وَمَا أُنْزِلَ فیهِ مِنَ القُرْآنِ، عَلِی ومَا ثَبَتَ لَهُ مِنَ الشُّؤُونِ وَالمَقَامَاتِ بِالسُّنَّهِ، عَلِی وَمَا صَدَرَ مِنْهُ مِنَ المُعْجِزاتِ، عَلِی وَ مَواقِفُهُ وَ بُطُولاتِهِ فِی الغَزَواتِ، عَلِی وَ تَضْحِیاتُهُ فِی سَبیلِ إعْلاءِ کَلِمَهِ الإسْلامِ،
علی علیه السلام و اخبار از مغیبات، گذشته و آینده زمان، علی و علم به عوالم غیب، علی و علم به شرایع و احکام اسلام، علی و زهد و پارسایی و پرهیزکاری، علی و علوم عالی الهیات، علی امیر فصاحت، بلاغت و کلام، علی و عبادت، خوف از خدا و شب زنده داری، علی و عدالت، دادستانی و دادگستری، علی و حکومت و زمامداری، علی و فروتنی و بردباری، علی در خدمت و نصرت دین خدا و رسول خدا، علی امام المتقین و زوج سیده نساء العالمین، علی ابو الأرامل و الایتام و المساکین، علی و علی و علی و … اینها و بیشتر و بسیارتر از اینها، همه نواحی عظمت وجود علی علیه السلام است.
علی علیه السلام، اعظم آیات الهی و اظهر معجزات حضرت رسالت پناهی است که در این کتابها بازگو شده و علمای توانا، نویسندگان بزرگ، فرزانگان برجسته و نبغای عالم علم پیرامون آنها قلمفرسایی کرده و با این همه که گفتند و نوشتند، باب ابراز بلاغت، تألیف، تصنیف و ایراد خطابه و سخنرانی در فضایل و مناقب آن حضرت، همچنان بر روی دانشمندان و فضلای دوران باز است و هرکسی در این باغ پهناور وارد میشود، به میوهای تازه دست مییابد؛
کشَجَرَهٍ طَیبَهٍ أَصْلُها ثابِتٌ وَفَرْعُها فِی السَّماءِ * تُؤْتِی أُکلَها کلَّ حِینٍ بِإِذْنِ رَبِّها
رشته تألیف و تصنیف، درباره شئون و عظمتهای علی علیه السلام، نه فقط سرتاسر عالم اسلامی را از شرق تا غرب و از سنّی و شیعه گرفته، بلکه قلوب بیگانگان را به این شخصیت ممتاز متوجه نموده و نویسندگان و مؤلّفان آن را به مدح، ستایش و تألیف کتابها برانگیخته است.
آری ! آنان نیز به اینکه شناختی از علی علیه السلام دارند و مثل کتاب «الامام علی صوت العداله الانسانیه» مینویسند، افتخار و مباهات دارند.
اعتراف بزرگان اهل سنّت به فضایل علی علیه السلام
علما و محدّثین بزرگ اهل سنّت علاوه بر کتابهایی که در آن فضایل متعدد آن حضرت را برمی شمارند، تا همین عصر، این رشته را ادامه داده اند، مانند شرقاوی که کتاب علی امام المتقین را در دو جلد مینگارد.
آری ! علاوه بر اینها در خصوص برخی از فضایل آن حضرت، مثل حدیث طیر مشوی، حدیث ردّ شمس، حدیث: «أنَا مَدینهُ العِلْمِ»، حدیث منزلت و حدیث ولایت (حدیث غدیر) کتاب ویژه نوشته اند و جالب این است که برخی از این کتابها در مجلّدات متعدد، تألیف شده است.
یک رشته از تألیفات اهل سنّت به نام مناقب است، مثل مناقب احمد بن حنبل، صاحب مسند و پیشوای حنابله، مناقب خوارزمی و مناقب ابن مغازلی و دیگران.
و رشته دیگر به نام خصائص است که یکی از مشهورترین آنها، خصائص نسائی معروف، صاحب کتاب سنن نسائی است که از صحاح اهل سنّت است.
این کتاب چندین مرتبه به طبع رسیده و در دسترس همگان است و اخیراً اگرچه دستهای مرموز وهّابیت، به اسم تحقیق رجال بعضی احادیث آن را به گمان خود، به تهمت گرایش به تشیع و حبّ اهل بیت علیهم السلام، مجروح قلمداد کرده است، اما اهل فن میفهمند که این تلاش صرفاً برای دشمنی با اهل بیت پیغمبر صلی الله علیه و آله است، چون در نسبت اصل کتاب به مثل نسائی نتوانستند حرفی بزنند، بعضی رجال و اسناد را مورد ایراداتی قرار داده اند. حتی بعضی رجال را که به قول خودشان از رجال شیخین، یعنی بخاری و مسلم، یا یکی از آنها است نیز زیر سوال برده و با این نادانی، آن دو کتاب به قول خودشان صحیح را هم از اعتبار انداخته اند.
بههرحال، لَیسَ هذَا أَوّلَ قَارُورهٍ کُسِرَتْ فِی الْإِسْلامِ.
اینها پیروان بنی امیه و اتباع معاویه، یزید، ولید، حجّاج و زیاد و این طواغیت و نواصب و دشمنان علی علیه السلام هستند و گفتارشان درباره احادیث فضایل امیرالمومنین علیه السلام، در میزان عالمان به علم حدیث و مسیر آن، وزن و ارزشی ندارد.