شفقنا – پژوهشگران بقایای اسکلتی دایناسوری غولپیکر را در استان چایاپوم در شمال شرقی تایلند کشف کردهاند که حدود ۲۷ متر طول و بین ۲۵ تا ۲۸ تن وزن داشته است. «ناگاتیتان چایاپومنسیس» که در دوره کرتاسه (حدود ۱۱۳ میلیون سال پیش) زندگی میکرد، بزرگترین دایناسور کشفشده در جنوب شرق آسیا است و به گروه ساروپودها (دایناسورهای گردندراز و چهارپا) تعلق دارد.
به گزارش سرویس ترجمه شفقنا، این دایناسور غولپیکر گیاهخوار که استخوانهای ستون فقرات، دندهها، لگن و پاهایش از جمله یک استخوان بازوی ۱.۷۸ متریاش توسط دانشمندان از دل خاک بیرون کشیده شده، در زمان حیات خود آنقدر بزرگ بوده که شکارچیان جرأت حمله به آن را نداشتهاند. نام ناگاتیتان ترکیبی از ناگا، یک مار افسانهای در فولکلور جنوب شرقی آسیا، و تیتان، الهام گرفته از خدایان غولپیکر اساطیر یونان است. عنوان چایاپهومنسیس به محل کشف فسیل در استان چایاپوم اشاره دارد.
تیتیووت سِتاپانیچاکول، دانشجوی دکترای دیرینهشناسی در دانشگاه کالج لندن و نویسنده اصلی این مطالعه میگوید: ناگاتیتان احتمالاً یک گیاهخوار عظیم بوده که حجم بالایی از پوشش گیاهی (مانند مخروطیان و سرخسهای بذری) را بدون نیاز به جویدن مصرف میکرده است.
ناگاتیتان در منطقهای زندگی میکرده که آب و هوای نیمهگرمسیری با جنگلهای ساوانا و درختچهزارها داشته است. همزیستان او شامل دایناسورهای دیگر، خزندگان پرنده (پتروسارها)، تمساحها، ماهیها و حتی کوسههای آب شیرین بودند. بزرگترین شکارچی آن منطقه، خویشاوند دایناسور گوشتخوار آفریقایی او «کارچارودونتوسوروس» بوده (حدود ۸ متر طول و ۳.۵ تن وزن)، اما در برابر ناگاتیتان کوتوله محسوب میشده است.
ناگاتیتان اگرچه غولپیکر بود، اما به اندازه غولهای آمریکای جنوبی مانند آرژانتینوسوروس (بیش از ۳۰ متر) نمیرسد. پل آپچرچ، دیرینهشناس دانشگاه کالج لندن و همکار این مطالعه، میگوید: به نظر میرسد ساروپودها در این دوره زمانی (با افزایش دیاکسید کربن اتمسفر و دمای بالای جهانی) بزرگ شدهاند. به گفته او «ساروپودها به سرعت پس از بیرون آمدن از تخم رشد میکردند و این احتمالاً به خطرات شکار مربوط میشود. هر چه ساروپودها سریعتر بزرگ میشدند، ایمنتر بودند، زیرا مقابله با آنها سختتر میشد.»
حدود ۱۱۳ میلیون سال پیش (زمان ناگاتیتان)، زمین داشت گرمتر و گرمتر میشد و دایناسورهای غولپیکر هم بزرگتر و بزرگتر میشدند. حدود ۱۰ تا ۱۵ میلیون سال بعد از ناگاتیتان (یعنی حدود ۱۰۰ میلیون سال پیش)، هم دمای زمین به اوج خود رسید و هم دایناسورها به بزرگترین اندازه خود (مثل آرژانتینوسوروس در آمریکای جنوبی). پس ناگاتیتان نمونهای از یک دایناسور «نیمهراه» است؛ نه خیلی کوچک، نه به اوج نرسیده. او به دانشمندان نشان میدهد که روند گرم شدن زمین و بزرگ شدن دایناسورها چطور بوده است.
محققان بر این باورند که احتمالاً بهتر است ناگاتیتان را آخرین «تیتان» جنوب شرق آسیا بنامیم، زیرا بعداً در دوره کرتاسه، این منطقه به دریای کمعمق تبدیل شد و دیگر ساروپودی در آن زندگی نکرد.
این خبر را اینجا ببینید.