شفقنا- دولت ایتالیا در حال آمادهسازی برای مهمترین بازگشت خود به انرژی هستهای در حدود چهار دهه گذشته است؛ اقدامی که نشاندهنده تغییر اساسی در راهبرد صنعتی و انرژی این کشور تحت رهبری نخستوزیر جورجیا ملونی محسوب میشود.
به گزارش شفقنا؛ ملونی در جریان نشست پرسش و پاسخ در سنا در ۱۳ مه اعلام کرد که رم قصد دارد تا پیش از تابستان، لایحه چارچوبی مورد انتظار برای انرژی هستهای را به تصویب برساند؛ لایحهای که به گفته او همراه با تصویب آییننامههای اجرایی، زمینه قانونی ازسرگیری تولید برق هستهای در ایتالیا را فراهم خواهد کرد.
این تصمیم در واقع چرخشی تاریخی برای کشوری است که پس از همهپرسی سال ۱۹۸۷ در پی حادثه چرنوبیل، استفاده از انرژی هستهای را کنار گذاشت و بار دیگر پس از همهپرسی ۲۰۱۱ در پی حادثه فوکوشیما، مسیر بازگشت به این فناوری را متوقف کرد.
با این حال، افزایش نگرانیها درباره امنیت انرژی، بیثباتی ژئوپولیتیک و اهداف کربنزدایی اروپا باعث شده است ایتالیا بار دیگر به سمت انرژی اتمی حرکت کند.
نخستوزیر ایتالیا این طرح را بخشی از راهبرد کلان کشور برای کاهش وابستگی به واردات انرژی و در عین حال حفظ رقابتپذیری صنعتی توصیف کرده است.
بر اساس برنامه دولت، این قانون شامل فناوریهای پیشرفته هستهای از جمله رآکتورهای مدولار کوچک، تحقیقات در زمینه همجوشی هستهای، مقررات مربوط به از رده خارجسازی تأسیسات و همچنین مدیریت پسماندهای رادیواکتیو خواهد بود.
این اقدام همچنین ایتالیا را به گروه رو به رشد کشورهای حامی انرژی هستهای در اروپا نزدیکتر میکند. رم در سال ۲۰۲۵ بهطور رسمی به «ائتلاف هستهای اروپا» پیوست؛ گروهی غیررسمی به رهبری فرانسه که بر نقش انرژی هستهای در امنیت انرژی و کاهش انتشار کربن در اروپا تأکید دارد.
ایتالیا در این مسیر به کشورهایی مانند لهستان و جمهوری چک نزدیکتر شده است؛ کشورهایی که انرژی هستهای را بخش مهمی از گذار سبز اروپا میدانند.
با وجود حمایت سیاسی فعلی، این طرح هنوز باید از تصویب هر دو مجلس پارلمان ایتالیا عبور کند. با توجه به اکثریت نسبتاً پایدار ائتلاف راستمیانه در سنا و مجلس نمایندگان، احتمال تصویب آن بالا ارزیابی میشود مگر آنکه اختلافات داخلی در ائتلاف حاکم بروز کند.
حتی برخی احزاب مخالف نیز که پیشتر نسبت به انرژی هستهای موضع منفی داشتند، در سالهای اخیر تحت تأثیر نگرانیهای اقتصادی و امنیت انرژی، مواضع نرمتری اتخاذ کردهاند.
با این حال، در صورت تصویب این قانون، بازگشت فوری به تولید برق هستهای رخ نخواهد داد. در مرحله نخست، تمرکز بر بازسازی چارچوب حکمرانی هستهای، تدوین مقررات ایمنی، ایجاد نهادهای نظارتی و تعیین تکلیف مدیریت پسماند خواهد بود.
در گامهای بعدی، دولت قصد دارد مسیر همکاری در زمینه فناوریهای جدید از جمله رآکتورهای نسل جدید را هموار کند و سپس درباره ساخت نیروگاههای جدید تصمیمگیری شود.
در مجموع، به نظر میرسد فضای سیاسی ایتالیا بهتدریج به سمت پذیرش دوباره انرژی هستهای حرکت میکند؛ تحولی که در صورت نهایی شدن، به دههها توقف قانونی این صنعت در یکی از بزرگترین اقتصادهای اروپا پایان خواهد داد.