شفقنا – پایگاه خبری آکسیوس به نقل از دو منبع مطلع ادعا کرد که وزیر امور خارجه آمریکا مارکو روبیو و استیو ویتکاف، فرستاده ویژه کاخ سفید، روز شنبه در میامی با محمد بن عبدالرحمن آل ثانی، نخست وزیر قطر، در چارچوب تلاشها برای دستیابی به توافقی برای پایاندادن به جنگ در ایران، دیدار کردهاند.
به گزارش سرویس ترجمه شفقنا، بر اساس گزارشها، آمریکا و ایران در حال مذاکره بر سر یک یادداشت یک صفحهای برای خاتمهدادن به جنگ و ایجاد چارچوبی برای مذاکرات دقیقتر هستند. قطریها نقش کلیدی در میانجیگری بین طرفین ایفا میکنند.
تا بعدازظهر شنبه، آمریکا هنوز منتظر آخرین پاسخ ایران بود. تهران اعلام کرده که توجهی به ضربالاجلهای واشنگتن ندارد و پاسخ ایران به طرح آمریکا همچنان در حال بررسی است و «وقتی به نتیجه برسیم آن را اعلام میکنیم».
در حالی که پاکستان از آغاز جنگ، میانجی رسمی بین آمریکا و ایران بوده است، قطریها در پشت صحنه فعالیت داشتهاند. مقامات آمریکایی میگویند کاخ سفید آنها را به طور ویژه در مذاکرات با ایران مؤثر میداند.
یکی از این منابع گفت، آل ثانی دیروز در واشنگتن با معاون رئیس جمهور جی.دی. ونس دیدار کرد. قرار بود او فوراً به دوحه بازگردد، اما برنامه خود را تغییر داد و به میامی رفت.
این منبع افزود که او در میامی با وزیر امور خارجه عربستان سعودی تماس گرفت تا درباره خاورمیانه گفتوگو کند.
این منابع گفتند که این جلسه بر مسیر دستیابی به تفاهمنامهای برای پایاندادن به جنگ متمرکز بود.
یکی از منابع افزود که قطر، پاکستان، مصر، ترکیه و عربستان سعودی به طور مشترک برای دستیابی به توافق تلاش میکنند.
«میانجیگران از هر دو طرف میخواهند که تنشها را کاهش دهند و بر دستیابی به توافق تمرکز کنند.»
ایران و آمریکا پس از ۴۰ روز جنگ با میانجیگری پاکستان بر سر یک آتش بس دو هفتهای و از سرگیری مذاکرات بر اساس پیشنهاد ۱۰ بندی ایران موافقت کردند. در نهایت، تهران و واشنگتن در اسلام آباد گفتوگوهای خود را برای رسیدن به توافقی جامع آغاز کردند که این مذاکرات بعد از حدود یک روز بدون هیچ نتیجه ملموسی خاتمه یافت.
مقامهای ایرانی تاکید کردهاند که تهران شروط زیادهخواهانه واشنگتن درباره تنگه هرمز، انرژی صلح آمیز هستهای و چند موضوع دیگر را نپذیرفته است و گفتوگوها پس از بیش از بیست ساعت بدون نتیجه خاته یافته است.
قرار بود دور دوم گفتوگوهای احتمالی صلح بین تهران و واشنگتن در طول زمان آتشبس برگزار شود ولی این اتفاق رخ نداد. تهران، واشنگتن را به نقض مفاد آتشبس دو هفتهای متهم کرده و تاکید کرده که محاصره بنادر ایران که پس از دور اول گفتوگوها در اسلام آباد توسط واشنگتن اعمال شد، بایستی لغو گردد.
در نهایت، دونالد ترامپ آتشبس با ایران را به صورت یکطرفه و به مدتی نامعلوم تمدید کرد.
به نظر میرسد طرفین هنوز در مورد مسائلی از جمله برنامه هستهای ایران و دسترسی از طریق تنگه حیاتی هرمز اختلاف نظر زیادی دارند.
خبرگزاری رویترز روز پنجشنبه به نقل از منابع و مقامات آگاه مدعی شد که آمریکا و ایران در حال نزدیکشدن به یک توافق موقت برای توقف جنگ هستند و تهران در حال بررسی پیشنهادی است که درگیری را متوقف میکند اما بحثبرانگیزترین مسائل را حلنشده باقی میگذارد.
این طرح نوظهور به جای یک توافق جامع صلح، بر یک تفاهمنامه کوتاهمدت متمرکز است و اختلافات عمیق بین دو طرف را برجسته میکند و نشان میدهد که این تنها یک گام موقت خواهد بود.
امیدها مبنی بر اینکه حتی یک توافق جزئی میتواند منجر به بازگشایی تنگه هرمز شود، بازارها را تحت تأثیر قرار داده است؛ به طوری که سهام جهانی در روز پنجشنبه به بالاترین رکورد خود نزدیک شد و قیمت نفت به دلیل پیشبینیهایی مبنی بر کاهش اختلالات عرضه، با کاهش شدید مواجه شد.
تهران و واشنگتن با ادامه اختلافات، به ویژه بر سر برنامه هستهای ایران – از جمله سرنوشت ذخایر اورانیوم غنیشده با خلوص بالا و مدت زمان توقف فعالیتهای هستهای توسط تهران – از دستیابی به یک توافق جامع دور شدهاند.
منابع و مقامات گفتند، در عوض، آنها در حال کار بر روی یک توافق موقت هستند که در یک یادداشت یک صفحهای با هدف جلوگیری از ادامه درگیریها و تثبیت کشتیرانی از طریق تنگه هرمز تنظیم شده است.
یک مقام ارشد پاکستانی که در میانجیگری بین دو طرف نقش دارد، به خبرگزاری رویترز گفت: اولویت ما این است که آنها پایان دائمی جنگ را اعلام کنند و بقیه مسائل را میتوان پس از بازگشت به مذاکرات مستقیم حلوفصل کرد.
به گفته منابع و مقامات، چارچوب پیشنهادی در سه مرحله ارائه خواهد شد: پایان رسمی جنگ، حل بحران تنگه هرمز و آغاز یک بازه زمانی ۳۰ روزه برای مذاکره در مورد یک توافق گستردهتر.
ترامپ – که از زمان آغاز جنگ در اواخر ماه فوریه با حملات آمریکا و اسرائیل به ایران، بارها از احتمال دستیابی به یک پیشرفت بزرگ سخن گفته است – نیز لحنی خوشبینانه داشته است.
او روز چهارشنبه در کاخ سفید به خبرنگاران گفت که «آنها میخواهند به توافق برسند… این بسیار محتمل است» و بعداً افزود که «این توافق به سرعت انجام خواهد شد».
این پیشنهاد رسماً به درگیریای که در آن جنگ تمامعیار بین دو طرف با آتشبسی در تاریخ ۷ آوریل متوقف شد، پایان میدهد. اما منابع مطلع گفتند که این پیشنهاد، خواستههای کلیدی آمریکا مبنی بر تعلیق فعالیتهای هستهای ایران و بازگشایی تنگه هرمز را حلنشده باقی میگذارد.
مقامات ایرانی نسبت به پیشنهاد آمریکا برای پایاندادن به جنگ گستردهتر ابراز تردید کردند.
این خبر را اینجا ببینید.