شفقنا – الکسی لیخاچف، مدیرعامل شرکت هستهای دولتی روساتم، گفت که مسکو آماده است تا در مورد ذخایر اورانیوم با غنای بالای ایران کمک کند.
به گزارش سرویس ترجمه شفقنا، برنامه هستهای تهران همچنان یک نقطه اختلاف کلیدی در مذاکرات با واشنگتن است. دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، خواستار آن شده است که ایران زیرساختهای هستهای خود را برچیند و اورانیوم خود را تحویل دهد—پیشنهادی که تهران آن را رد کرده است. مسکو بارها پیشنهاد میزبانی از این مواد را داده است. در حالی که ایران از چنین ایدهای استقبال کرده است، دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، اوایل این هفته گفت که آمریکا این پیشنهاد را رد کرده است.
لیخاچف در مصاحبهای با روزنامه استرانا روساتم که روز شنبه منتشر شد، گفت که این شرکت همچنان آماده کمک است و تأکید کرد که فراتر از پیچیدگی فنی حذف ذخایر، اعتماد در هر توافقی نقش اساسی دارد – و روسیه میتواند هر دو را فراهم کند.
او با بیان اینکه این موضوع یکی از حساسترین جنبههای مذاکرات است، گفت: روسیه تجربه مثبتی در تعامل با ایران دارد. در سال ۲۰۱۵، به درخواست ایران، ما اورانیوم غنیشده را از کشور خارج کردیم… ما امروز نیز آمادهایم تا در این موضوع کمک کنیم.
طبق گزارش آژانس بینالمللی انرژی اتمی، تخمین زده میشود که ایران بیش از ۴۰۰ کیلوگرم اورانیوم با غنای ۶۰ درصد در اختیار دارد.
ذخایر اورانیوم غنیشده با خلوص بالا در ایران یکی از نکات کلیدی مورد اختلاف در مذاکرات بین واشنگتن و تهران برای پایاندادن به جنگی است که از اواخر ماه فوریه آغاز شده است.
یک مقام کاخ سفید به شبکه خبری سیانان گفته است که آمریکا از ایران خواسته است تا برنامه غنیسازی خود را متوقف کند و بر بازیابی حدود صدها کیلوگرم اورانیوم غنیشده با خلوص بالا که گمان میرود در زیر زمین دفن شده باشد، اصرار دارد.
خبرگزاری رویترز نیز به نقل از یک مقام ارشد آمریکایی گزارش داد که نمایندگان تهران در مذاکرات با واشنگتن در اسلام آباد، درخواست برای توقف غنیسازی اورانیوم و تخریب تأسیسات مربوطه را رد کردند.
تهران بارها و در طول دو نوبت مذاکره بر سر برنامه هستهایاش تاکید کرده که از حقوق مسلم هستهای خود ذرهای کوتاه نخواهد آمد. ایران بارها اعلام کرده که برنامه هستهایاش صلحآمیز است و هیچ قصدی برای ساخت بمب اتم ندارد.
رئیس جمهور آمریکا دونالد ترامپ پس از اعلام آتشبس بین دو کشور، در مصاحبهای با خبرگزاری فرانسه گفت که مسئله اورانیوم ایران به بهترین شکل حلوفصل خواهد شد.
او بدون ارائه جزئیات بیشتر به خبرگزاری فرانسه گفت: به این موضوع کاملاً رسیدگی خواهد شد، وگرنه من توافق نمیکردم.
پایگاه خبری آکسیوس نخستین روزهای جنگ به نقل از چهار منبع مطلع مدعی شد که آمریکا و اسرائیل در مورد اعزام نیروهای ویژه به ایران برای دسترسی به ذخایر اورانیوم با خلوص بالای ایران در مراحل بعدی جنگ بحث کردهاند.
هرگونه عملیاتی برای بهدستگرفتن کنترل این مواد احتمالاً مستلزم حضور نیروهای آمریکایی یا اسرائیلی در خاک ایران و عبور از تأسیسات زیرزمینی به شدت مستحکم در بحبوحه جنگ خواهد بود.
آکسیوس در گزارش خود نوشت که احتمالاً این اتفاق تنها پس از آن رخ خواهد داد که واشنگتن و رژیم تل آویو مطمئن شوند نیروهای مسلح ایران دیگر نمیتواند تهدیدی جدی برای نیروهایی که قرار است این ماموریت را انجام دهند، ایجاد کنند.
در جلسه توجیهی کنگره در همان روزها، از وزیر امور خارجه آمریکا مارکو روبیو پرسیده شد که آیا اورانیوم غنیشده ایران ایمنسازی خواهد شد یا خیر. او در پاسخ گفت: کسانی باید بروند و آن را به دست آورند.
یک مقام نظامی اسرائیل گفته بود که ترامپ و تیمش به طور جدی در حال بررسی اعزام واحدهای عملیات ویژه به ایران برای مأموریتهای خاص هستند.
یک مقام آمریکایی نیز اعلام کرده بود که دولت دو گزینه را مورد بحث قرار داده است: حذف کامل مواد از ایران، یا اعزام متخصصان هستهای برای رقیقکردن اورانیوم با غنای بالا در محل.
این ماموریت احتمالاً شامل اپراتورهای ویژه در کنار دانشمندان، احتمالاً از آژانس بینالمللی انرژی اتمی (IAEA)، خواهد بود.
دو فرد آگاه از این موضوع گفتند که چنین عملیاتی بخشی از فهرست گزینههایی بود که قبل از جنگ به ترامپ ارائه شده بود.
حملات آمریکا و اسرائیل به تأسیسات هستهای ایران در ژوئن گذشته، ذخایر اورانیوم تهران را زیر آوار دفن کرد. مقامات آمریکایی و اسرائیلی بر این باورند که از آن زمان تاکنون، خود ایرانیها نتوانستهاند به این مواد دسترسی پیدا کنند.
این حملات همچنین تقریباً تمام سانتریفیوژهای ایران را نابود کرد و هیچ مدرکی مبنی بر از سرگیری غنیسازی وجود ندارد.
همزمان با افزایش گمانهزنیها در مورد دور جدید مذاکرات صلح ایران و آمریکا در روزهای آینده، روسیه پیشنهاد خود را برای «حل مسئله ذخایر اورانیوم با غنای بالای ایران» را مجدداً مطرح کرد.
خبرگزاری دولتی تاس گزارش داد، سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه، گفته مسکو میتواند به تبدیل اورانیوم غنیشده با خلوص بالا به سوخت یا ذخیرهسازی مواد «به روشهایی که برای تهران قابل قبول باشد و نقض حق غنیسازی صلحآمیز محسوب نشود»، کمک کند.
مسکو پیش از این، و همزمان با اجراییشدن توافق هستهای دوران باراک اوباما – که با نام برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) شناخته میشود – به حلوفصل پرونده اورانیوم با غنای بالای ایران کمک کرده بود.
لاوروف گفت روسیه هر تصمیمی از سوی ایران در مورد اورانیوم غنیشده در مذاکرات صلح را میپذیرد، اما تأکید او بر «حق غنیسازی صلحآمیز» ایران با موضع دیرینه تهران مبنی بر آنکه از این مواد را برای نیروگاهها و اهداف صلحآمیز استفاده میکند، همسوست.
این خبر را اینجا ببینید.