شفقنا- جامعهشناس و استاد بازنشسته دانشگاه تهران گفت: شرایط کشور منجر به وضعیتی شده که اکنون با تودههای عظیم و ناتوانِ در جستجوی تغییر، اما در شرایطی درماندگی مواجه هستیم.
«سعید معیدفر» جامعهشناس و استاد بازنشسته دانشگاه تهران به ایلنا گفت: ما مسیر دشواری را پشت سر گذاشتیم. کشور که پیش از این در دوره اصلاحات وضعیت نسبتاً قابل قبولی داشت، بهتدریج به سوی تجمع بحرانها در تمامی حوزهها پیش رفت. شرایطی که در اواخر دوره اصلاحات، به ویژه در دولت هشتم، کشور را به سمت تکامل و پیشرفت میکشاند؛ بهطوریکه اگر همان روند ادامه مییافت، امروز میتوانستیم جزو بیست اقتصاد برتر جهان باشیم، ما را به حل مشکلات در سطح بینالمللی و تشویق به رشد و توسعه داخلی سوق داد. در این مسیر، جوانان نیز امید خود را به دست میآوردند. اما در نهایت آن مسیر حفظ نشد و از دوره احمدینژاد فقر، بدبختی، بنبست و بحران تجربه کردیم و مسیر پیشرو بهجای بازی برد‑برد، به بازی باخت‑باخت تبدیل شد.
آرمانهای طبقه متوسط بهتدریج ذوب شد
وی ادامه داد: در این شرایط پیشبینی میشد که طبقه متوسط، که پیشگام توسعه و تغییرات اجتماعی از دوره قبل بود، بهتدریج نقش خود را از دست بدهد. میتوان گفت که در سال ۱۳۸۸، حتی برای به دست آوردن آراء خود، راهپیماییهای بزرگی در چند شهر کلان، از جمله تهران، برگزار شد، اما بهنتیجه نرسید. در سالهای ۱۳۹۲ و ۱۳۹۶ نیز تلاشهایی صورت گرفت تا وضعیت موجود بهبود یابد، اما این امکان فراهم نشد و عملاً طبقه متوسط از کارایی خارج شد؛ در واقع آرمانهای آنها بهتدریج ذوب شد. علاوه بر این، شرایط اقتصادی باعث تضعیف روزافزون این طبقه شد.
معیدفر یادآور شد: از سال ۱۳۹۸ پیشبینی میکردم که ما دیر یا زود با اعتراضات جامعهای از نیازمندان، بیکاران و محزونان مواجه خواهیم شد که در صورت وقوع اینچنین اتفاقی، جامعه ما از یک جامعه جنبشی به یک جامعه شورشی بدل میشود.
رسانهها دیگر فرصتی برای بیان نظرات معتدل و سازنده ندارند
این جامعهشناس اظهار کرد: ما وارد وضعیتی شدهایم که هر گونه اشاره به اصلاحات یا تغییرات مسالمتآمیز، بهسرعت مورد رد و طرد قرار میگیرد. در این شرایط، اگر شخصی از اقشار محروم یا طبقات پاییندست که بهطور شدید در وضعیت بحرانی قرار گرفتهاند، نظراتی را درباره اعتراضات مسالمتآمیز مطرح کند، بلافاصله مورد انتقاد قرار میگیرد. رسانهها نیز دیگر فرصتی برای بیان نظرات معتدل و سازنده ندارند؛ تنها صدای خشونت و تنش در فضای عمومی به گوش میرسد. حتی افرادی که در نگاه عموم بهعنوان شخصیتهای روشنفکر و مشهود شناخته میشوند، هنگامی که درباره اصلاحات یا تغییرات مسالمتآمیز سخن میگویند، با واکنشهای تند مواجه میشوند.