شفقنا – تحقیقات بالینی اولیه نشان میدهد که امکان ساخت مستقیم سلولهای ایمنی مهندسی شده برای مقابله با سرطان (معروف به سلولهای CAR-T) در داخل بدن بیمار وجود دارد.
به گزارش سرویس ترجمه شفقنا، این روش که به مراتب سریعتر و ارزانتر از روشهای آزمایشگاهی فعلی است، در دو آزمایش بالینی جداگانه بر روی بیماران مبتلا به میلوم متعدد (یک نوع سرطان خون) نتایج مثبت و بسیار چشمگیری» داشته و توانسته است سلولهای سرطانی را از مغز استخوان پاک کند.
۱. CAR-T چیست و چرا نیاز به تغییر روش بود؟
CAR-T نوعی ایمنیدرمانی است که در آن سلولهای T بیمار برداشته شده، در آزمایشگاه با یک پروتئین سطحی (CAR) مهندسی ژنتیک میشوند تا بتوانند سلولهای سرطانی را مانند موشک هدایتشونده شناسایی و نابود کنند.
ساخت این سلولها در آزمایشگاه حدود یک ماه طول میکشد، که برخی بیماران در این مدت جان خود را از دست میدهند. هزینه آن نیز بسیار زیاد و تا صدها هزار دلار میرسد.
همچنین بیمار باید قبل از دریافت سلولها، تحت شیمیدرمانی پرخطر قرار گیرد تا سلولهای T طبیعیاش از بین بروند.
اما هدف از رویکرد جدید که ساخت سلولهای ایمنی مهندسی شده داخل بدن است، این است که با تزریق ژن CAR مستقیماً به بدن، سلولهای T بیمار، درون بدن خودش، به سلولهای CAR-T تبدیل شوند.
محققان در ژوئیه گذشته گزارش دادند که تزریق یک ویروس مهندسی ژنتیک شده (لنتوویروس) حامل ژن CAR به چهار بیمار مبتلا به میلوم متعدد (سرطانی که در نوعی گلبول سفید به نام سلول پلاسما ایجاد میشود)، بهبود چشمگیری ایجاد کرد.
در دو بیمار، سلولهای غیرطبیعی ظرف ۳ ماه از مغز استخوان ناپدید شدند و تومورهای خارج از مغز استخوان نیز از بین رفتند.
سه بیمار افت فشار خون داشتند و دو نفر نیاز به اکسیژن کمکی پیدا کردند.
یک ماه پس از دریافت لنتوویروس، در هر چهار بیمار مبتلا به میلوم متعدد که قبلاً غیرقابل درمان بودند، هیچ سلول سرطانی قابل تشخیصی در مغز استخوان وجود نداشت.
محققان معتقدند اکنون سؤال این نیست که «آیا میتوان این کار را کرد؟»، بلکه این است که «آیا میتوان به سطح کارایی مورد انتظار رسید و آیا ایمنی آن به هدف تعیینشده میرسد؟»
استفاده از لنتوویروسها نگرانیهای ایمنی خاصی دارد، زیرا آنها محموله خود را در DNA سلولهای میزبان ادغام میکنند و ممکن است در طولانیمدت خطر ابتلا به سرطان را افزایش دهند.
شرکتهایی مانند کاپستان تراپیوتیکس در حال آزمایش یک استراتژی جایگزین و غیرویروسی هستند: استفاده از نانوذرات لیپیدی (مشابه واکسنهای کووید-۱۹) برای رساندن مولکول RNA کدکننده CAR به سلولهای T.
این روش ایمنی کمتری را تحریک میکند و چون RNA در ژنوم ادغام نمیشود، سلولها فقط برای مدت کوتاهی CAR تولید میکنند، که این امر ممکن است عوارض جانبی و نگرانیهای مربوط به سرطان را کاهش دهد.
با وجود نیاز به شواهد بیشتر در طول چندین سال، محققان معتقدند که این زمینه به سرعت در حال پیشرفت است و بیماران باید خوشبین باشند.
این خبر را اینجا ببینید.