شفقنا – آژانس بینالمللی انرژی روز چهارشنبه اعلام کرد که با وجود تغییرات سیاستی در ایالات متحده آمریکا، انرژیهای تجدیدپذیر همچنان سریعتر از سوختهای فسیلی در سراسر جهان در حال گسترش هستند و تقاضای نفت احتمالاً «حدود سال ۲۰۳۰» به اوج خود خواهد رسید.
به گزارش سرویس ترجمه شفقنا، آژانس بینالمللی انرژی در گزارش سالانه «چشمانداز انرژی جهان» سناریوهای مختلفی برای آینده انرژی ارائه کرد. این گزارش، اولین مورد از زمانی است که دولت رئیسجمهور ایالات متحده دونالد ترامپ این نهاد را به دلیل پیشبینیهایش درباره نفت، مورد انتقاد قرار داده است.
این آژانس که عمدتاً به کشورهای توسعهیافته مشاوره میدهد، در گزارش ۵۱۸ صفحهای خود بیان کرد که «سرعت متفاوت است، اما در همه سناریوها، انرژیهای تجدیدپذیر به رهبری فوتوولتائیک خورشیدی، سریعتر از هر منبع عمده انرژی دیگری رشد میکنند».
در یکی از سناریوها، «تغییرات سیاستها به این معناست که ایالات متحده در سال ۲۰۳۵، سی درصد ظرفیت کمتری از انرژیهای تجدیدپذیر نسبت به چشمانداز سال گذشته ایجاد کرده است، اما در سطح جهانی، انرژیهای تجدیدپذیر به گسترش سریع خود ادامه میدهند».
این گزارش در حالی منتشر میشود که رهبران جهان در کنفرانس آب و هوایی «COP30» سازمان ملل در برزیل گرد هم آمدهاند؛ گردهمایی که ترامپ و دولت او در آن شرکت نکردند.
ترامپ که از توافقنامه آب و هوایی پاریس خارج شده است، قصد دارد تولید نفت و گاز را گسترش داده و سیاستهای انرژی سلف خود پاک جو بایدن را معکوس نماید.
آژانس بینالمللی انرژی در تدوین آخرین چشمانداز خود مجبور بود راه میانهای در پیش گیرد، زیرا به دلیل پیشبینی کاهش تقاضا برای سوختهای فسیلی با انتقاد دولت ترامپ مواجه شده بود.
کریس رایت، وزیر انرژی آمریکا، در ماه ژوئیه تهدید کرد که اگر آژانس بینالمللی انرژی نحوه عملکرد خود را اصلاح نکند، از این سازمان خارج خواهد شد.
آژانس بینالمللی انرژی برای گزارش چشمانداز انرژی جهان خود از سه سناریو استفاده کرد: یکی سیاستهایی که در حال حاضر اجرا شدهاند را در نظر میگیرد، دیگری به سیاستهای «اعلام شده» دولتی از جمله اقداماتی که هنوز تصویب نشدهاند میپردازد، و سومی جهانی را در نظر میگیرد که تا سال ۲۰۵۰ به انتشار خالص صفر میرسد.
طبق سناریو سیاستهای فعلی، تقاضای نفت و گاز طبیعی تا سال ۲۰۳۵ معادل ۱۶ درصد افزایش یافته و پس از آن تا سال ۲۰۵۰ به رشد خود ادامه خواهد داد. این نهاد چنین سناریوهایی را در سال ۲۰۲۰ از گزارشهای خود حذف کرده بود.
ریچل کلیتوس، مدیر ارشد سیاست در اتحادیه دانشمندان نگران در مصاحبه با خبرنگاران در کنفرانس COP30 گفت: آن سناریو کاملاً انگیزه سیاسی دارد. متأسفانه، دولت ترامپ در ایالات متحده سیاستهای بدی را تنظیم کرده و سعی در تضعیف سیاستها در سراسر جهان دارد.
در سناریو سیاستهای اعلام شدهی آژانس بینالمللی انرژی، تقاضای نفت «حدود سال ۲۰۳۰» به اوج خود رسیده و تا سال ۲۰۳۵ به ۱۰۰ میلیون بشکه در روز کاهش یافته و در سالهای بعد نیز سقوط خواهد کرد.
در گزارشی در ماه ژوئن، این نهاد پیشبینی کرده بود که تقاضای جهانی نفت در سال ۲۰۳۰ کمی کاهش خواهد یافت که نخستین کاهش از زمان همهگیری کووید-۱۹ در سال ۲۰۲۰ خواهد بود.
گزارش چشمانداز انرژی جهان اعلام کرد تقاضا برای برق در حال افزایش است که این افزایش به دلیل مراکز داده و هوش مصنوعی در اقتصادهای پیشرفته و چین و همچنین افزایش استفاده از تهویه مطبوع در کشورهای در حال توسعه است.
در هر سناریویی، چین بزرگترین بازار برای انرژیهای تجدیدپذیر باقی میماند و ۴۵ تا ۶۰ درصد از استقرار جهانی آنها در ۱۰ سال آینده را به خود اختصاص میدهد.
با این حال، آژانس بینالمللی انرژی عنوان کرد که «در هر سناریویی، جهان از حد ۱.۵ درجه سانتیگراد گرمایش نسبت به سطوح پیش از صنعتی شدن فراتر خواهد رفت» — بلندپروازانهترین هدف توافقنامه آب و هوایی پاریس در سال ۲۰۱۵.
«پشت تلاشهای ملی و بینالمللی برای کاهش انتشار گازهای گلخانهای، نسبت به قبل شتاب کمتری وجود دارد، با این حال خطرات آب و هوایی در حال افزایش است.»
طبق سناریوی سیاستهای «اعلام شده»، گرمایش زمین حدود سال ۲۰۵۰ از ۲ درجه سانتیگراد و در سال ۲۱۰۰ از ۲.۹ درجه سانتیگراد فراتر خواهد رفت – و پس از آن همچنان به افزایش ادامه خواهد داد.
در سناریوی سوم، گرمایش زمین حدود سال ۲۰۶۰ از ۲ درجه سانتیگراد و تا سال ۲۱۰۰ از ۲.۵ درجه سانتیگراد فراتر خواهد رفت.
اما طبق سناریو انتشار خالص صفر، این گرمایش حدود سال ۲۰۵۰ به حدود ۱.۶۵ درجه سانتیگراد رسیده و پس از آن به آرامی کاهش مییابد، و تا سال ۲۱۰۰ به زیر ۱.۵ درجه سانتیگراد بازمیگردد.
دیوید تانگ، مدیر کمپین صنعت جهانی در گروه غیرانتفاعی «اویل چنج اینترنشنال» گفت: آژانس بینالمللی انرژی «تأیید کرده است که هیچ کشور به تنهایی نمیتواند انتقال انرژی را متوقف کند، زیرا در سناریو معمول کسبوکار این آژانس، تقاضای نفت و زغال سنگ تا سال ۲۰۳۰ به اوج خود خواهد رسید».
او افزود: اما گزارش امسال همچنین آینده دیستوپیایی (پادآرمانشهری) دونالد ترامپ را نشان میدهد که همان سیاست قدیمیِ آلودگی شدید و سوختهای فسیلی را بازمیگرداند.
این خبر را اینجا ببینید.
