شفقنا-«دونالد ترامپ»، رئیس جمهور آمریکا امروز پنجشنبه اعلام کرد: «قزاقستان به توافق ابراهیم برای عادیسازی روابط با اسرائیل پیوسته است.» به این ترتیب قزاقستان اولین کشوری خواهد بود که در دوره دوم ریاست جمهوری ترامپ به این توافق میپیوندد.
به گزارش شفقنا، پایگاه خبری عربی 21 در گزارشی نوشت: «اعلام عادیسازی روابط قزاقستان توسط ترامپ را میتوان یک دروغ رسانهای دانست، زیرا آستانه در سال ۱۹۹۲ روابط دیپلماتیک خود را با اسرائیل برقرار کرد و از آن زمان تاکنون دو طرف سفارتخانهها و دیدارهای سطح بالایی را داشتهاند.»
عادیسازی زودهنگام سیاسی و اقتصادی
دو طرف در سال ۱۹۹۲ روابط دیپلماتیک برقرار کردند. سفارت اسرائیل در آستانه در اوت ۱۹۹۲ افتتاح شد.
در سال ۱۹۹۶، سفارت قزاقستان در تلآویو افتتاح شد.
در سال ۲۰۰۴، اتاق بازرگانی و صنایع اسرائیل و قزاقستان در اسرائیل برای توسعه و گسترش روابط تجاری و اقتصادی تأسیس شد.
در میان توافقنامههای متعددی که از زمان برقراری روابط دیپلماتیک امضا شدهاند، دو طرف در سال ۲۰۱۴ یک توافقنامه همکاری نظامی امضا کردند.
سفرهای متقابل
نورسلطان نظربایف، رئیس جمهور سابق قزاقستان، دو سفر رسمی به اسرائیل در سالهای ۱۹۹۵ و ۲۰۰۰ و یک سفر کاری در سال ۲۰۱۳ انجام داد.
در مقابل، شیمون پرز، رئیس سابق اسرائیل، در سال ۲۰۰۹ و بار دیگر در سال ۲۰۱۵ به قزاقستان سفر رسمی کرد.
بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل هم در سال ۲۰۱۶ به قزاقستان سفر کرد.
طبق وبسایت رسمی دولت قزاقستان، مقامات قزاق از جمله نخستوزیر (۱۹۹۲)؛ رئیس دیوان عالی کشور (۱۹۹۵)؛ وزیر آموزش و علوم (۲۰۰۷)؛ وزیر اقتصاد و برنامهریزی مالی (۲۰۰۷)؛ رئیس سنا (۲۰۰۸)؛ نایب رئیس مجلس نمایندگان (۲۰۰۸)؛ رئیس کمیته امنیت ملی (۲۰۱۳، ۲۰۱۸)؛ معاون اول وزیر صنعت و فناوریهای نوین (۲۰۱۳)؛ معاون وزیر کشاورزی (۲۰۱۵)؛ وزیر دفاع (۲۰۱۴، ۲۰۱۶)؛ وزیر دارایی و وزیر دفاع و صنایع هوافضا (۲۰۱۷)؛ معاون نخستوزیر و وزیر کشاورزی (۲۰۱۷)؛ دبیر اجرایی وزارت کشاورزی (۲۰۱۸)؛ و معاون وزیر توسعه دیجیتال، نوآوری و فضا (۲۰۱۹) به اسرائیل سفر کردهاند.
اسرائیلیها هم سفرهای متعددی به قزاقستان داشتهاند: رئیس کنست (2025)؛ وزیر علوم و اقتصاد (1993)؛ وزیر انرژی (1993)؛ مدیرکل وزارت جنگ (1995)؛ وزیر امور خارجه (1995، 2009، 2010)؛ معاون نخست وزیر – وزیر عمران و مسکن (2002)؛ معاون نخست وزیر – وزیر توسعه نقب و جلیل (2006)؛ وزیر فرهنگ، علوم و ورزش (2008)؛ معاون رئیس کنست (2008)؛ وزیر زیرساخت ملی (2007، 2008، 2010)؛ وزیر علوم (2010، 2011)؛ معاون نخست وزیر و وزیر امور استراتژیک (2010)؛ وزیر کشاورزی و توسعه روستایی (2014)؛ وزیر کشاورزی و توسعه روستایی (2014)؛ وزیر حفاظت از محیط زیست (2016).
قزاقستان به فناوریها و تخصص پیشرفته اسرائیل علاقهمند است، در حالی که اسرائیل به تأمین منابع انرژی از قزاقستان علاقهمند است. به گفته طرف اسرائیلی، 25 درصد از کل واردات نفت این رژیم از قزاقستان تأمین میشود.
کمیته آمار وزارت اقتصاد ملی قزاقستان گزارش داد که حجم تجارت قزاقستان و اسرائیل در سال 2024 به تقریباً 236 میلیون دلار رسیده است.
شرکتهای برجسته اسرائیلی تعدادی پروژه بزرگ در قزاقستان اجرا کردهاند، از کارخانههای نمکزدایی آب دریا گرفته تا مجتمعهای کشاورزی، کارخانههای فرآوری گوشت، پروژههای آبیاری، دامداریها و مرغداریها و تأسیسات باغبانی.
قزاقستان تقریباً ۱۵۰ سرمایهگذاری مشترک با اسرائیل ثبت کرده است که در زمینههای ساخت و ساز، نفت و گاز، فلزات، تولید، تولید کابل، مخابرات، امور مالی و بیمه، املاک و مستغلات، داروسازی، تجارت و تبلیغات، گردشگری، خدمات حمل و نقل، آبرسانی، کشاورزی، آموزش و پرورش و زمینههای علمی و فناوری فعالیت میکنند.
طبق اعلام بانک ملی قزاقستان، جریان خالص سرمایهگذاری مستقیم از اسرائیل تا سال ۲۰۲۴ به ۵۳.۷ میلیون دلار رسیده است.
عادیسازی روابط فرهنگی و علمی
در طول سالهای گذشته، به عنوان بخشی از برنامه کارآموزی متخصصان قزاق، بیش از ۱۰۰۰ پزشک و پرستار قزاق در مراکز پزشکی اسرائیل آموزش دیدهاند. طبق وبسایت سفارت قزاقستان در اسرائیل، متخصصان اسرائیلی سالانه تقریباً ۳۰ کارگاه آموزشی در مراکز پزشکی و کلینیکهای قزاقستان برگزار میکنند.
از سال ۱۹۹۳، با حمایت آژانس همکاری توسعه بینالمللی اسرائیل (MASHAV)، وابسته به وزارت امور خارجه اسرائیل، ۳۰۲ متخصص قزاق در زمینههای پزشکی، روزنامهنگاری، فناوری آموزشی، کشاورزی، مشاغل کوچک و مدیریت آب در اسرائیل آموزش دیدهاند.
خلاصه
روابط بین قزاقستان و اسرائیل موضوع اصلا جدیدی نیست و پیوستن به توافق ابراهیم آغاز عادیسازی روابط با تلآویو نخواهد بود. بلکه این روابط به دههها پیش برمیگردد و شامل همکاریهای سیاسی، اقتصادی، نظامی، علمی و فرهنگی و همچنین آموزش پرسنل قزاق در زمینههای مختلف در اسرائیل بوده است.
منبع: عربی 21
