شفقنا- حضرت آیت الله دوزدوزانی تبریزی گفت: روحانیت ما از نهج البلاغه، از روایات، از بحارالانوار دور هستند و قناعت کرده اند به سخنرانی هایی بی محتوا. مردم اگر که از ما دور شده اند، ما بایست به سراغ آنها برویم.
به گزارش شفقنا، حضرت آیت الله دوزدوزانی در آستانه ماه مبارک رمضان در دیدار با مبلغین و طلاب حوزه علمیه با توجه به اهمیت بحث تبلیغ به کلامی از حضرت امیرالمومنین در وصف نبی اکرم (ص) اشاره کرد و گفت: الإمامُ عليٌّ عليه السلام ـ في صِفةِ النبيِّ صلى الله عليه و آله ـ : طَبيبٌ دَوَّارٌ بِطِبِّهِ، قد أحكَمَ مَراهِمَهُ، و أحمى مَواسِمَهُ، يَضَعُ ذلكَ حيثُ الحاجَةُ إلَيهِ، مِن قُلوبٍ عُمْيٍ، و آذانٍ صُمٍّ، و ألسِنَةٍ بُكْمٍ، مُتَتَبِّعٌ بدَوائهِ مَواضِعَ الغَفلَةِ، و مَواطِنَ الحَيرَةِ. (نهج البلاغة : الخطبة 108)
امام على عليه السلام ـ در توصيف پيامبر صلى الله عليه و آله ـ فرمود : پزشكى است كه با دانش خود، همواره ميان مردم مى گردد، مرهمهايش را بخوبى درست كرده و ابزار داغ كردنش را گداخته و آماده است و آنها را هر جا كه لازم باشد، مى گذارد، از دلهاى كور گرفته تا گوشهاى كر و زبانهاى گنگ. جاهاى غفلت و مواضع حيرت را جستجو و آنها را با داروى خود درمان مى كند.
در باب مسئولیت خودمان صحبت کنیم؛ چه مسئولتی داریم، چه اندازه عمل می کنیم و اینکه چه طور باید عمل کنیم؟
در سابق بزرگان جای خالی را پر میکردند. امروزه هم ما باید اینطور عمل کنیم. در زمان حاضر خلاء ما چیست؟
به نظر میرسد کمبود ما در تبلیغ آن هم به زبان «قوم» است. ارتباط با مردم مهم است. آیا در مجالس ما جوانان هستند؟
آینده ما خطرناک است، اینکه بتوانیم دین، ایمان و شیوه صحیح را به جوانان اشراب کنیم، مسئله است.
طَبيبٌ دَوَّارٌ بِطِبِّهِ یعنی لازم نیست مردم جمع شوند تا ما به آنها بپردازیم. ما باید به امراض روحی مردمان بپردازیم. اینکه بنشینیم تا مردم سراغ ما بیایند، صحیح نیست؛ به نظر بنده حوزه از جهت مدرسه و امکانات و کمیت کمبود ندارد، اما کمبود در تبلیغ و کیفیت آن است.
نبی اکرم صلی الله علیه و آله در رسالت خود سختیها کشیدند، یک به یک به سراغ مردمان رفته اند؛ به طائف رفتند، سنگ ها می خورند به آن کیفیت اما یک غلام را هدایت کردند. آیا ما این کارها را بلدیم؟ شرایط هر محیط و هر منطقه ای متفاوت است. نمیشود یک نسخه برای تمام مناطق پیچید؛ نمی شود یک مطلب را در همه مجالس گفت و تکرار کرد؛ درد وقتی مداوا میشود که بفهمیم نیاز منطقه و مخاطبمان چیست؟
ایشان ادامه داد: روحانیت از جهتی مانند انبیا هستند، بنابراین باید شبیه انبیاء عمل کنند. لِيَهْلِكَ مَنْ هَلَكَ عَنْ بَيِّنَةٍ وَيَحْيَى مَنْ حَيَّ عَنْ بَيِّنَةٍ ( آیه 42 سوره انفال ) وظیفه مان را بایست درست انجام دهیم، اینکه در اتاقی بنشینیم تا مردم مراجعه کنند با روش انبیاء متفاوت است. بایست تبلیغ چهره به چهره به بهترین روش و بیان انجام داد.
بعضا برخورد می کنیم که افراد با برخورد بد، زجر و آزار دیده اند و ناراحت شده اند، نمی توانند هدایت کنند، حضرت می فرمایند: إِيَّاكَ وَ اَلْكَسَلَ وَ اَلضَّجَرَ فَإِنَّهُمَا مِفْتَاحُ كُلِّ شَرٍّ مَنْ كَسِلَ لَمْ يُؤَدِّ حَقّاً وَ مَنْ ضَجِرَ لَمْ يَصْبِرْ عَلَى حَقٍّ. ( تحف العقول؛ صفحه 295 ) لذا بایست در این راه، ناراحتی ها و کسالت ها را کنار بگذاریم. از این جهت مطالبی را میشنویم که نشان می دهد، از بعضی افراد کمبودهایی داریم. ما باید ابتدا خودمان را تأدیب کنیم تا بتوانیم برای مردم راهنما باشیم. با عمل خود، مردم را هدایت کنیم نه با زبان. حضرت می فرمایند: مَنْ نَصَبَ نَفْسَهُ لِلنَّاسِ إِمَاماً فَلْيَبْدَأْ بِتَعْلِيمِ نَفْسِهِ قَبْلَ تَعْلِيمِ غَيْرِهِ وَ لْيَكُنْ تَأْدِيبُهُ بِسِيرَتِهِ قَبْلَ تَأْدِيبِهِ بِلِسَانِهِ وَ مُعَلِّمُ نَفْسِهِ وَ مُؤَدِّبُهَا أَحَقُّ بِالْإِجْلاَلِ مِنْ مُعَلِّمِ اَلنَّاسِ وَ مُؤَدِّبِهِمْ. ( نهج البلاغه صفحه 480) عزیزان من، فرزندان من (خطاب به علما و طلاب و مبلغین)، اول خودمان را اصلاح کنیم، حضرت می فرمایند: كُونُوا دُعَاةً لِلنَّاسِ بِالْخَيْرِ بِغَيْرِ أَلْسِنَتِكُمْ ( کافی، جلد 2، صفحه 105) مردم اگر از ما و شما درستکاری، خوبی، صلاح، راستگویی و عمل دیدند، عاشق شما می شوند و به سوی شما می آیند.
در ادامه حضرت آیت الله دوزدوزانی تبریزی با اشاره به فرمایش حضرت امام صادق علیه السلام، گفت: مَنْ تَعَلَّمَ لِلَّهِ، وَ عَمِلَ لِلَّهِ، وَ عَلَّمَ لِلَّهِ، دُعِيَ فِي مَلَكُوتِ اَلسَّمَاوَاتِ عَظِيماً، فَقِيلَ: تَعَلَّمَ لِلَّهِ، وَ عَمِلَ لِلَّهِ، وَ عَلَّمَ لِلَّهِ (امالی طوسی، جلد 1، صفحه 167) کسی که برای خدا بیاموزد و آموزش دهد در ملکوت عالم، عظیم و بزرگ خواهد بود. آقایان برای پست و مقام و پول درس نخوانید.
در حالات سید نعمت الله جزایری آمده است که برای چراغ خود حتی مالی نداشت که روغن آن را تهیه کند، لذا از نور چراغ دیگران استفاده می کرد ولی درس را رها نمی کرد. البته که امروزه این سختی ها بسیار است. باید برای خدا بیاموزد، برای خدا عمل کند و برای خدا بیاموزد. این ها در بیان آسان است، اما در عمل بسیار مشکل و سخت است.
بزرگان ما، گذشتگان ما، علامه طوسی ها، بدون امکانات درس خواندند و تعلیم دادند و فقیهان و متکلمان و رجالیون را پرورش دادند، حالا با این همه امکانات ما چه کردیم ؟! اصلا این همه امکانات نیاز نیست، این همه مدرسه و حوزه علمیه سازی ها نیاز نیست تا اینکه فلان آقا بیاید و بگوید که اگر فلسفه نخوانید، مجتهد نمی توانید شوید، این چه حرف هایی است ؟! مجتهد بدون عمل چه فایده دارد !! مجتهد پروری یک ذوق است و خود طلبه مجتهد میشود اگر استعدادش را داشته باشد. نیازی به این همه موسسه و مدرسه برای فلسفه، برای فلان چیز و غیره نیست.
آنچه امروز ما کمبود داریم، بحث تبلیغ و کیفیت آن است. بدانید ارتباط صحیح و با اخلاق با مردم خودش تبلیغ است. از بزرگان حوزه استفاده کنید. تبلیغ چهره به چهره را جدی بگیرید. به جای آسمان ریسمان بافتن، روایات را برای مردم بخوانید، مسایل شرعی را بیان کنید. متاسفانه روحانیت ما از نهج البلاغه، از روایات، از بحارالانوار دور هستند و قناعت کرده اند به سخنرانی هایی بی محتوا. مردم اگر که از ما دور شده اند، ما بایست به سراغ آنها برویم، مانند صدر اسلام. انجام وظیفه مهم است نه اینکه ما فقط به دنبال اجتهاد باشیم. اگر همه را مجتهد کنیم دیگر کسی تبلیغ نمیرود. امروزه چند نفر مانند مرحوم فلسفی داریم ؟! امروزه تبلیغ لازم است. با مردم بودن، با مردم مدارا و احوال پرسی کردن، ابتداء تبلیغات است.
امیدوارم شما که الحمدالله اهل فضل و کمال هستید، ابتدا به تعلیم و تربیت خود بپردازید و ان شاءالله این راه تبلیغ را به بهترین نحو ادامه دهید.
والسلام علیکم و رحمت الله»
