حقوق کارمندان در کشورهای عربی چقدر است؟/گزارشِ الجزیره

شفقنا-الجزیره در گزارشی نوشت: منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا در نتیجه افزایش نرخ بهره جهانی و کاهش ارزش پول، شاهد تحولات و پیامدهای منفی گسترده‌ای بوده که منجر به فشارهای تورمی شده؛ امری که زندگی مردم را تحت تاثیر قرار داده است، در این میان، حمله روسیه به اوکراین و تجاوزگری رژیم صهیونیستی به غزه هم بر این وضعیت تاثیرگذار بوده است.

به گزارش شفقنا به نقل از الجزیره، این امر منجر به کاهش رشد اقتصادی در دو سال گذشته شده است که به گفته بانک جهانی علاوه بر تأثیر آن بر بودجه کشورهای عربی برای سال 2025 میلادی، تأثیر منفی بر وضعیت اشتغال و دستمزدها داشته است.

در این میان، حقوق و دستمزدها بخش بزرگی از بودجه کشورهای عربی را تشکیل می‌دهد به طوری که 43.6 درصد از هزینه‌کردها در عربستان به ارزش 561 میلیارد ریال (حدود 149.6 میلیارد دلار) و در الجزایر 34.79٪ از بودجه یعنی 5843 دینار (حدود 43 میلیارد دلار 34.79٪ ) را پرداخت حقوق و دستمرد تشکیل می‌دهد.

در این گزارش، به بررسی میزان حقوق و دستمزد در بخش دولتی در تعدادی از کشورهای عربی برای سال 2025 میلادی و درصد تأثیر آن بر بودجه عمومی و توسعه اقتصادی می‌پردازیم.

اما قبل از پرداختن به جزئیات، ابتدا درباره موارد زیر صحبت خواهیم کرد:

وضعیت اقتصادی کشورهای عربی در سال 2025

شوک‌های منطقه‌ای و جهانی که طی سال‌های گذشته به منطقه وارد شده است، تعداد بیکاران را بیش از 5 میلیون نفر افزایش داده است که بیش از سطح بالای بیکاری حتی قبل از شیوع همه‌گیری کرونا در این منطقه  است.

با شوک‌های منفی، تقاضا برای نیروی کار کاهش می‌یابد که منجر به تعادل نامطلوب بین بیکاری بالا و دستمزدهای واقعی پایین می‌شود. در این بین، بهبود  وضعیت پراخت دستمزدها یکی از راه‌های کاهش هزینه‌های معیشتی است که خانوارها با آن مواجه هستند.

با وجود بحران‌های مکرر در منطقه، بانک جهانی و صندوق بین‌المللی پول انتظار دارند که بیشتر اقتصادهای خاورمیانه و شمال آفریقا رشد اقتصادی خود را در طول سال 2025 افزایش دهند با این وجود، چالش‌های ساختاری و عدم ثبات سیاسی و تنش‌های ژئوپولتیک به عنوان موانع اصلی پیش روی تحقق توسعه پایدار باقی می‌مانند.

افزایش بیکاری و دستمزد پایین

بانک جهانی انتظار دارد رشد کلی در منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا در سال 2025 به 3.8 درصد در مقایسه با 2.2 درصد در سال 2024 افزایش یابد.

با این حال، این رشد در ایجاد مشاغل کافی یا افزایش دستمزدها بازتاب نیافته است و انتظار می‌رود نرخ بیکاری جوانان بالای 24 درصد باقی بماند که تهدیدی برای ثبات اجتماعی است.

بودجه عمومی ضعیف و تورم بالا

بودجه عمومی کشورهای عربی منطقه تحت فشار مداوم قرار دارد به طوری که کاهش درآمدهای نفتی در سال 2024 میلادی موجب کاهش مازاد بودجه در اقتصاد کشورهای شورای همکاری خلیج فارس شد.

بر اساس گزارش بانک جهانی، انتظار می‌رود کشورهای در حال توسعه و صادرکننده نفت با کسری مالی 5.5 درصدی تولید ناخالص داخلی در سال 2025 مواجه شوند، در حالی که کشورهای واردکننده نفت همچنان با کسری مالی و حساب جاری مواجه هستند و بدهی عمومی افزایش می‌یابد.

انتظار می‌رود تورم در سال 2025 با اندکی افزایش به 2.7 درصد برسد( 2 درصد در شورای همکاری خلیج فارس، 4.9 درصد در اقتصادهای در حال توسعه،  20.7 درصد در یمن و 17.2 درصد در مصر) این تورم قدرت خرید خانواده‌ها را به تحلیل می‌برد و شکاف‌های اجتماعی و اقتصادی در منطقه را عمیق‌تر می‌کند.

اهمیت افزایش حقوق و دستمزدها در رونق اقتصادی

به گزارش اینوستوپدیا، افزایش حقوق از چند محور به طور مستقیم و مثبت بر اقتصاد تأثیر می‌گذارد:

*بهبود استاندارد زندگی: افزایش حقوق کمک می‌کند تا درآمد کافی برای کارمندان برای پوشش هزینه‌های روزافزون زندگی فراهم شود و در نتیجه کیفیت زندگی آنها افزایش یابد.

*کاهش نرخ فقر: با افزایش حقوق‌ها، بسیاری از خانواده‌های کم‌درآمد می‌توانند از خط فقر عبور کنند و ثبات مالی و اجتماعی خود را بهبود بخشند.

*کاهش حمایت‌های دولتی: حقوق‌های بالاتر نیاز به کمک‌های مالی دولت‌ها را کاهش می‌دهد که بار هزینه‌های عمومی را کاهش می‌دهد.

*افزایش بهره‌وری و روحیه: دستمزدهای بالاتر روحیه کارگران را بهبود می‌بخشد و به آنها انگیزه می‌دهد تا کارآمدتر کار کنند و بهره وری آنها را به ویژه برای کارگران کم دستمزد افزایش می‌دهد.

*افزایش ثبات کارکنان: بهبود حقوق باعث کاهش تغییر شکل کارکنان به خصوص در بخش خصوصی می‌شود که هزینه‌های مرتبط با استخدام و آموزش را کاهش می‌دهد.

*تقویت رشد اقتصادی: حقوق‌های بالاتر نقدینگی مالی بیشتری را فراهم می‌کند که منجر به افزایش مصرف و تحریک تجارت و صنعت می‌شود و در نتیجه به رشد اقتصادی پایدار دست می‌یابد.

میانگین دستمرد در کشورهای عربی در سال 2025 میلدادی چقدر است؟

1- مصر

بودجه عمومی 2024-2025: 6.4 تریلیون جنیه (135.4 میلیارد دلار).
حقوق و دستمزد: 575 میلیارد جنیه(12 میلیارد دلار).
سهم حقوق از بودجه: 8.86 درصد.
میانگین حقوق ماهانه: 13,244 جنیه (428.59 دلار)
تولید ناخالص داخلی سرانه: 21.61 هزار دلار در سال.

2- عربستان 

بودجه عمومی 2025: 1285 میلیارد ریال سعودی (342.6 میلیارد دلار).
ارزش حقوق و دستمزد: 561 میلیارد ریال سعودی (149.4 میلیارد دلار).
سهم حقوق از بودجه: 43.6 درصد.
میانگین حقوق ماهانه: 10000 ریال (2666 دلار).
تولید ناخالص داخلی سرانه: 65.88 هزار دلار در سال.

3- مراکش

بودجه عمومی 2025: 721 میلیارد درهم (72.1 میلیارد دلار).
ارزش حقوق و دستمزد: 180 میلیارد درهم (18 میلیارد دلار).
سهم حقوق از بودجه: 25 درصد.
میانگین حقوق ماهانه: 5000-10000 درهم (500-1000 دلار).
تولید ناخالص داخلی سرانه: 11.1 هزار دلار در سال.
توجه: پیش‌بینی می‌شود حقوق بخش دولتی تا سال 2026 به 192.8 میلیارد درهم (19.1 میلیارد دلار) افزایش یابد.

4- الجزایر

بودجه عمومی 2025: 16.7 میلیارد دینار (128 میلیارد دلار).
ارزش حقوق و دستمزد: 5.843 میلیارد دینار (43 میلیارد دلار).
سهم حقوق از بودجه: 34.79 درصد.
میانگین حقوق ماهانه: 30000 – 60000 دینار (220-440 دلار).
تولید ناخالص داخلی سرانه: 18.34 هزار دلار در سال

5- قطر

بودجه عمومی 2025: 210.2 میلیارد ریال (57.6 میلیارد دلار).
ارزش حقوق و دستمزد: 67.5 میلیارد ریال (18.5 میلیارد دلار).
سهم حقوق از بودجه: 32.1 درصد.
میانگین حقوق ماهیانه: 15800 ریال (4340 دلار).
تولید ناخالص داخلی سرانه: 118.76 هزار دلار در سال.

6- کویت

بودجه عمومی 2024/2025: 24.5 میلیارد دینار کویت (79.4 میلیارد دلار).
ارزش حقوق و دستمزد: 9.89 میلیارد دینار (32 میلیارد دلار).
سهم حقوق از بودجه: 40.2 درصد.
میانگین حقوق ماهانه: 1000-3000 دینار (3243-9730 دلار).
تولید ناخالص داخلی سرانه: 51.29 هزار دلار در سال.

7- عمان

بودجه عمومی 2025: 11.8 میلیارد ریال عمانی (30.6 میلیارد دلار).
سهم حقوق از بودجه: 42 درصد از هزینه‌های اجتماعی.
میانگین حقوق ماهانه: 450-2200 ریال (5718-1169 دلار).
تولید ناخالص داخلی سرانه: 42.36 هزار دلار در سال.

8- امارات

بودجه عمومی 2025: 71.5 میلیارد درهم (19.5 میلیارد دلار) با بودجه محلی برای امارات.
حقوق و دستمزد: 26 درصد از کل هزینه ها در برخی از امارات (مانند دبی).
میانگین حقوق ماهانه: 12000-20000 درهم (3267-5445 دلار).
تولید ناخالص داخلی سرانه: 82000 دلار در سال.
توجه: حقوق ها در بخش‌های مختلف متفاوت است و دبی و ابوظبی دارای استانداردهای بالای زندگی و محیط‌های کاری رقابتی‌تری هستند.

9- اردن

بودجه عمومی 2025: 12.51 میلیارد دینار (17.62 میلیارد دلار).
حقوق و دستمزد: 6.63 میلیارد دینار (9.3 میلیارد دلار).
سهم حقوق از بودجه: 60 درصد.
میانگین حقوق ماهانه: 600-800 دینار (850-1130 دلار).
تولید ناخالص داخلی سرانه: 11.38 هزار دلار در سال.

منبع: الجزیره