شفقنا افغانستان – امیرخان متقی، سرپرست وزارت خارجهی طالبان شامگاه یکشنبه میزبان شماری از سفیران مقیم کابل و نمایندگان نهادهای منطقهای و بینالمللی بود و به آنان گفت: «سیاست اقتصاد محور به نفع همه است.»
به گزارش خبرگزاری شفقنا افغانستان، این ضیافت چهار روز پس از افتتاح مجدد پروژه تاپی که گاز ترکمنستان را از طریق افغانستان به پاکستان و هند منتقل میکند، برگزار شد.
در این ضیافت تمام سفرا و دیپلماتهای مقیم کابل حضور نداشتند، اما کاردارها و سفیران کشورهای پاکستان، ترکیه، ترکمنستان، ازبکستان و مالزیا به چشم میخورند.
این اولینبار نیست که سرپرست وزارت خارجه طالبان با دیپلماتهای مقیم کابل به صورت دستهجمعی و گروهی دیدار میکند و در تلاش میکند که تمایل این گروه را به «تعامل مثبت» نشان دهد. پیش از این نیز بارها چنین جلساتی برگزار شده است.
اما اینبار، سخنان سرپرست وزارت خارجهی طالبان بیشتر متمرکز بر پروژههای منطقهای و روابط اقتصادی با کشورها بود.
«روابط برد – برد اقتصادی»
سرپرست وزارت خارجهی طالبان در دیدارش با سفیران کشورها و نمایندگان نهادهای منطقهای و بینالمللی از حکومت پیشین افغانستان انتقاد کرد گفت که آن حکومت به دلیل فساد، اراده سیاسی برای راه اندازی پروژههای اقتصادی بزرگ همانند تاپی را نداشت.
او گفت که طالبان برای اجرایی این پروژه در خاک افغانستان، اراده سیاسی دارند و حالا با حضور این گروه در قدرت، امنیت و ثبات که برای راه اندازی چنین پروژهها لازمی است، تأمین شده است.
او از کشورهای منطقه و حتا فرا منطقه خواست که به جای «رقابت منفی»، سیاست اقتصاد محور را در پیش گیرند.
او گفت که سیاست اقتصاد محور، سیاست برد – برد است و هیچکسی از آن ضرر نمیکند. او اضافه کرد که به تمام مسائل دوجانبه و چندجانبه از زاویه امنیتی نگاه کردن راهحل نیست و فرصتهای خوب اقتصادی در افغانستان را ضایع میکند.
امیرخان متقی علاوه بر پروژه تاپی، از پروژههای «تاپ» که برق ترکمنستان را به افغانستان و پاکستان وصل میکند، خط آهن هرات تورغندی، احیای راه لاجورد و اتصال افغانستان و چین از طریق واخان نیز صحبت کرد.
در ویدیویی که وزارت خارجهی طالبان در یوتیوب منتشر کرده، متقی تلاش میکند تا نمایندگان کشورها را متقاعد کند که با این گروه به تعامل تجاری و اقتصادی بپردازند و از فرصتهای اقتصادی افغانستان استفاده کنند.
او حتا به کشورهای عربی اشاره کرد و گفت که روابط ما با این کشورها نیز در حال بهبود است و خواستار «تعامل مثبت» بر اساس «احترام متقابل» هستیم.
«چرا تأکید بر سیاست اقتصاد محور؟»
از تسلط دوباره طالبان بر افغانستان بیش از سه سال میگذرد، اما تا به دلیل سیاستهای تبعیضآمیز، قومگرایانه و نقض گسترده حقوق بشر تا اکنون هیچ کشوری حاضر نشده است این گروه را به رسمیت بشناسند.
بسیاری از کشورها، از جمله کشورهای منطقه و همسایه افغانستان تا اکنون تنها تعامل «تاکتیکی» با طالبان دارند و منافع استراتژیک خود را در حضور طولانی مدت این گروه بر سر قدرت در افغانستان، نمیبینند.
در چنین شرایطی که طالبان به کشورهای منطقه و جهان بجز ذخایر معدنی و موقعیت جغرافیایی استراتژیک افغانستان، چیز دیگری برای عرضه کردن ندارند، ناچار هستند که مسیر تعامل و روابط اقتصادی را برگزینند.
طالبان با این نوع سیاست از یک سو برای تداوم حاکمیت خود بودجه و منابع مالی پیدا میکنند و از سوی دیگر، سطحی از روابط سیاسی با شماری از کشورها را حفظ میکنند.
این سیاست اقتصاد محور «برد – برد»، هرچند منافع کوتاه مدت طالبان را تأمین میکند، اما به باور احزاب و چهرههای سیاسی افغانستان، منجر به «تاراج» معادن این کشور که سرمایه ملی و متعلق به همه مردم است، میشود.
بنابرهمین ملاحظات، سیاستمداران افغانستان همین دو شب پیش در واکنش به افتتاح دوباره پروژه تاپی، از کشورهای منطقه خواستند که با سرعت و عجله با طالبان توافقنامه اقتصادی و تجاری امضا نکنند.
آنان چنین توافقنامه ها را «فاقد مشروعیت حقوقی» دانستند و به دلیل عدم مشروعیت طالبان، از پیامدهای آن هشدار دادند.