شفقنا – فایزه طهرانی – در کربلا پرسشی ماندگار مطرح شد: «هل من ناصر ینصرنی؟». این ندای ملکوتی امام حسین(علیه السلام) تا ابدجاری است. براستی ما به چه میزان به سوال ابدی خود پاسخ داده ایم؟
در واقعه کربلا، امام حسین (ع) و یاران با وفایشان ایستادگی در برابر ظلم و دیکتاتوری یزید و یزیدیان را برگزیدند و آموزه ای بی بدیل در مبارزه برای برای عدالت و آزادی برجای گذاشتند.
ظلم سیاسی
حكومت معاویه، حكومتي به ظاهر ديني بود اما، ریشه در جهل مذهبي داشت. مردم هنوز با ابعاد اسلام واقعي آشنا نبودند؛ در شام و سرزمین های بزرگی تنها با اسلامی آشنا بودند كه معاويه آن را تبليغ ميكرد، روايتهاي دروغ به پيامبر (ص) نسبت داده و احاديث ايشان را جعل ميكردند و اسلامي كه حكومت اموی ميخواست به مردم ارايه ميشد. در حقیقت اعتقاد مردم نيز به اسلامي بود كه معاويه برساخته بود، و در امتداد همان اسلام اموی، یزید به عنوان خلیفه به مردم تحمیل شد. نهضت امام حسين(ع)، ایستادگی در برابر حكومت نامشروعي بود كه به شیوه ی موروثي ايجاد شده و به زور و اجبار بيعت ميگرفت. (۱)
ظلم اجتماعی
در جامعه آن زمان و در اشرافیت دستگاه اموی، بسیاری از مردم در فقری ظالمانه و ناشی از شکاف طبقاتی و توزیع ظالمانه ثروت ها زندگی میکردند. یزید و حامیانش نیز به جای رسیدگی به مشکلات جامعه، سرگرم فساد و خوشگذرانی بودند.
در مسائلی كه مراجعه به آراء یا افکار عمومی مرسوم بود (مانند بیعت) غیر از رأی حاكم، رأی احدی محترم شمرده نمی شد و زور و سرنیزه و برق شمشیر، آراء را به نفع و میل معاویه تغییر می داد و مراجعه به آراء عمومی و شورا که در آن عصر بر سر زبان ها تکرار می شد صرفا یک شعار مضحک و تو خالی و نمایشی بود.
معاویه رسماً اعلان میكرد و در مجمع بزرگی مثل مسجدالحرام منبر میرفت و در حضور مخالفین ولایتعهدی یزید با كمال بیحیایی و بیشرمی از آزادی انتخابات در ولایتعهدی یزید و موافقت سران امّت سخن میگفت؛ درحالیكه در پای منبرش جلّادان و آدمكشان او آماده بودند كه اگر كسی نفس بكشد همانجا گردنش را بزنند.
آن مسلمانهایی را كه برای رضای خدا جهاد میكردند و شهادت در راه خدا را با افتخار استقبال میكردند و به مادیات بیاعتنا بودند و به آزادگی و سادگی و قناعت و عدالت خو گرفته بودند و از سطوت حكام نمی هراسیدند و مانند ابیذر و عمار اجرای تعالیم قرآن را باشدت و جدیت مطالبه میكردند، جای خود را به مردمی دنیاپرست سپردند كه گوش و چشم بصیرتشان را تجملات و غذاهای لذیذ و لباسهای قیمتی و خانه های وسیع، كر و كور ساخته و حبّ دنیا قوای اخلاقی آنها را سست نموده، برای پول و حقوقی كه از زمامداران میگرفتند همهگونه ذلت و پستی را تحمل میكردند و هر فرمانی را از آنها اطاعت نموده و غیرت و مردانگی و شرف و كرامت انسانیت را كنار گذاشته بودند. (۲)
ظلم مذهبی
همانطور که گفته شد یزید و امویان، مخالف اسلام حقیقی و تعالیم پیامبر (ص) بودند. آنها به دنبال تحریف دین و ترویج خرافات و بدعتها بودند. مردم سرزمین های وسیعی، اسلام واقعي را نميشناختند؛ و بیشتر از دریچه ی دستگاه و تبلیغ معاويه با آن آشنا شده بودند. در روایات آمده است : به امام علی(ع) خبر دادند كه معاويه شما را دشنام و لعن مى كند. امام بر فراز منبر كوفه، پس از حمد و ثناى الهى فرمودند: «اى مردم، مرگم نزديك شده و من نیز همانند پيامبر (ص)، كتاب خدا و خانواده ام را در بين شما مى گذارم. منافقان با كينه ورزى به من و مؤمنان با دوستى من آزمایش می شوند… آگاه باشید، معاويه مرا لعن و دشنام مى گويد. خداوندا سختگيریت را بر وى شدّت بخش و لعن را بر مستحقّ آن فرود آور، آمين». آن گاه از منبر فرود آمد و بر منبر نرفت تا آن كه توسّط ابن ملجم به شهادت رسيد. (۳)
ظلم انسانی
در واقعه کربلا، شاهد ستم های دهشتناکی علیه انسانهای بیگناه بودیم. یزیدیان به زنان و کودکان نیز رحم نکردند و آنها را به شهادت رساندند یا به اسارت گرفتند. هنگام ورود اسیران به شام، یزید دستور داد شهر را آذینبندی کنند.او همچنین قصر را تزیین کرد و بزرگان شام را به حضور طلبید. یزید در حضور اسیران، سر امام حسین(ع) را درتشتی از طلا گذاشت و با چوبدستی به لبان مبارک ایشان میزد. (۴)
با وجود گذشت قرنها از واقعه کربلا، متاسفانه هنوز هم شاهد حاکمیت های ظالمانه ای در سراسر جهان هستیم و شاهدیم که چگونه برخی حکومت ها و حکمرانان حقوق مردم را پایمال میکنند و فقر، گرسنگی، بیعدالتی و تبعیض از جمله معضلاتی هستند که بسیاری از مردم در سراسر جهان با آنها دست به گریبان هستند. در برخی از نقاط جهان،شیعیان مورد ظلم و ستم قرار میگیرند و از آزادی انجام شعائر دینی خود محروم میشوند و جنگ، خشونت، نسلکشی مردم غزه و جنایات علیه بشریت ازدیگر مظالمی هستند که در پیش چشم جهانیان همچنان رخ می دهند.
پی نوشت:
(1) مقاله «امام حسين(ع) در برابر منكري ايستاد كه منشا آن در حكومت بود» / محمد تقي فاضل ميبدي
(2)پرتوی از عظمت امام حسین(علیه السلام / برگرفته از کتاب ایت الله العظمی صافی
(3)مقاله جنایات معاویه / پایگاه حضرت آیت الله العظمی مکارم
(4)ویکی شیعه











