شفقنا آینده- یک استاد دانشگاه جغرافیای سیاسی اظهار می دارد: اقدام متقابل ایران در خصوص برجام و بالا بردن درصد غنی سازی و فراتر رفتن از غنی سازی 60% نیز از جمله عواملی بود که آمریکا را به سمت مذاکره با ایران سوق داد. مجموعه این دلایل باعث شد که آمریکا و متحدین نزدیک اش در خاورمیانه به این نتیجه برسند که باید این قضیه در یک جایی تمام شود و تنش ها به جنگی تمار عیار در منطقه تبدیل نشود.
احتمالا جنس تفاهم، تفاهم سیاسی موقت باشد
دکتر محمد گلافروز در گفت وگو با خبرنگار شفقنا آینده در پاسخ به این سوال که زمزمه هایی از تفاهم بین ایران و آمریکا به گوش می رسد چنین تفاهمی چقدر در رابطه با مسائل ایران تاثیر گذار است و چه سهمی در حل و فصل مسائل منطقه خواهد داشت؟ اظهار داشت: در مورد تفاهماتی که بین ایران و آمریکا در جریان است و از طریق رسانه ها اخباری محدود در خصوص آن منتشر می شود، به نظر می رسد جنس تفاهم، تفاهم سیاسی موقت باشد. مذاکراتی که بین دیپلمات های ایرانی و آمریکایی انجام شده است و رسانه ها به صورت مستقیم و غیر مستقیم به آن پرداخته اند با هر دلیل و منطقی که پشت خود دارد تفاهم سیاسی موقتی برای جلوگیری از تنش رو به گسترش ایران و آمریکا در منطقه و جهان است.
وی افزود: رهبران سیاسی و ژئوپولیسین های آمریکا متوجه شده اند با ادامه دادن به روال قبلی مطمئنا در حوزه خلیج فارس درگیری هایی بین ایران و اسرائیل پیش بینی می شود یا جنگ هایی نیابتی که در چند سال گذشته بین ایران و قدرت های رقیب منطقه ای وجود داشت این جنگ های نیابتی ممکن بود به جاهایی باریکتر بکشد و جنگ را از حالت نیابتی به جنگ مستقیم گسترش بدهد از این رو آمریکا با درنظر گرفتن مسائل ژئوپولتیکی تصمیم گرفت از وقوع تنش بین ایران و کشور های منطقه جلوگیری کند.
جهان تحمل جنگ تمام عیار دیگری در خاورمیانه را نخواهد داشت
وی تصریح کرد: اقدام متقابل ایران در خصوص برجام و بالا بردن درصد غنی سازی و فراتر رفتن از غنی سازی 60% نیز از جمله عواملی بود که آمریکا را به سمت مذاکره با ایران سوق داد. مجموعه این دلایل باعث شد که آمریکا و متحدین نزدیک اش در خاورمیانه به این نتیجه برسند که باید این قضیه در یک جایی تمام شود و تنش ها به جنگی تمار عیار در منطقه تبدیل نشود. آمریکا به این نتیجه رسید که در شرایط فعلی که این کشور و کشور های عضو ناتو درگیر جنگ روسیه و اوکراین و درگیر تنش بین چین و تایوان در حوزه شرق آسیا هستند، جهان تحمل جنگ تمام عیار دیگری در خاورمیانه را نخواهد داشت از این رو به سمت امتیاز دادن به ایران و جلوگیری از وقوع جنگی که حتمی پیش بینی می شد رفتند. این نگاه به توافقاتی در خصوص فروش نفت و آزاد شدن برخی از مطالبات ایران در کشور های دیگر انجامید.
ایران در شرایط فعلی توانسته از فشار سنگین اقتصادی تا حدودی خارج شود
گل افروز با بیان اینکه فضای کنونی جهان به شکلی است که برای حصول این توافقات طرفین پشت پرده گفت و گو کردند و مذاکراتی انجام شد و نتایجی دربرداشت که رسانه ای شدن آن زمانی رخ می دهد که دیگر مشاور های رقیب منطقه ای ایران و دشمنان کشورمان از جمله اسرائیل دیگر نتوانند کاری از پیش ببرند و سنگ اندازی کنند، اظهار داشت: ایران در شرایط فعلی توانسته از فشار سنگین اقتصادی تا حدودی خارج شود و سال خوبی پیش رو داشته باشد که این سال برای ایران و منطقه و جهان خوب باشد.
توافق عربستان با توجه نیاز این کشور به توازن استراتژیک و صلح و آرامش در منطقه تعریف می شود
وی در خصوص اینکه آیا توافق ایران و عربستان را می توان در این راستا تعریف کرد؟ اظهار داشت: توافق عربستان با توجه نیاز این کشور به توازن استراتژیک و صلح و آرامش در منطقه تعریف می شود. علاوه بر این که در 60 سال گذشته بین عربستان و آمریکا روابط دوستانه ای وجود داشت ولی امروز سعودی ها برای توسعه عربستان به اجرای برنامه های گسترده ای دست زده اند. توافق با ایران و دوری جستن از جنگ های نیابتی در یمن و لبنان و سوریه و… از جمله این برنامه ها است. عربستان توافقات گسترده یا با چین دارد و همچنین نزدیکی به اسرائیل را به عنوان توازن استراتژیک در نظر گرفته است.
وی افزود: عربستان می خواهد با تمام کشور های همسایه منطقه ای و حتی کشور های فرا منطقه ای در ارتباط خوبی باشد و به طور کلی و از جنبه نزاع و کشمکش های سیاسی جدا باشد. در این مسیر عربستان برای خود توافقاتی منطقه ای و جهانی ایجاد کرده است. توافق با ایران نیز در این راستا است. آمریکا با توجه به اهداف کلی خود از جمله جلوگیری از ایجاد تنش با ایران در منطقه خاورمیانه عمل می کند لذا با توجه به نگاه جدید عربستان که می خواهد توازنی استراتژیک برقرار کند، آمریکا نیز نهایت استفاده را در مذاکرات اخیر داشته و از این نگاه به نفع خود در منطقه و جهان و حتی در حوزه انتخابات آمریکا بهره برده است.
