شفقنا – آقای دکترمحمدتقى فرجى در نوشتاری با عنوان«رمضان، ماه بيدارى و ديندارى» که در اختیار شفقنا قرار داده، این گونه آورده است:
“شَهْرُ رَمَضانَ الَّذی أُنْزِلَ فیهِ الْقُرْآنُ هُدىً لِلنَّاسِ وَ بَیِّناتٍ مِنَ الْهُدى وَ الْفُرْقانِ فَمَنْ شَهِدَ مِنْکُمُ الشَّهْرَ فَلْیَصُمْهُ وَ مَنْ کانَ مَریضاً أَوْ عَلى سَفَرٍ فَعِدَّهٌ مِنْ أَیَّامٍ أُخَرَ یُریدُ اللَّهُ بِکُمُ الْیُسْرَ وَ لا یُریدُ بِکُمُ الْعُسْرَ وَ لِتُکْمِلُوا الْعِدَّهَ وَ لِتُکَبِّرُوا اللَّهَ عَلى ما هَداکُمْ وَ لَعَلَّکُمْ تَشْکُرُونَ”. ماه رمضان [همان ماه] است که در آن، قرآن فرو فرستاده شده است، [کتابى] که مردم را راهبر، و [متضمّن] دلایل آشکار هدایت، و [میزان] تشخیص حق از باطل است. پس هر کس از شما این ماه را درک کند، باید آن را روزه بدارد، و کسى که بیمار یا در سفر است [باید به شماره آن،] تعدادى از روزهاى دیگر [را روزه بدارد]. خدا براى شما آسانى مىخواهد، و براى شما دشوارى نمىخواهد، تا شماره [مقرر] را تکمیل کنید، و خدا را به پاس آنکه رهنمودتان کرده است، به بزرگى بستایید و شکرگزارى کنید.
این دهان بستی دهانی باز شد
تا خورندۀ لقمه های راز شد
لب فرو بند از طعام و از شراب
سوی خوان آسمانی کن شتاب
رمضان ماه قران، و قرآن، نور در مقابل ظلمت است. قرآن چراغ هدايت و نيكبختى انسان در دو جهان است. روزه دارى و ميهمانى خدا، با درك پيام قرآن باعث تقويت ايمان، ايمان موجب بندگى، و بندگى، اسباب افزايش تقوا مى شود. قرآن، گنجينه اسرار و معارف الهى، منظومه و دايرة المعارف اصول و فروع دين است. توحيد، معاد، نبود، عدل، امامت، و نيز، نماز، روزه، خمس، زكات، حج، جهاد، امربمعروف، نهى از منكر، تولى و تبرى، در پرتو دين و احكام دينى، تعريف و تفسير مى شود. روزه دارى، به مقام بندگى، ترقى و ارتقاء مى بخشد. امام صادق (ع) فرمود،”خواب روزه دار عبادت، خاموشی او تسبیح، عمل وی پذیرفته شده، و دعای او مستجاب است”.
چند خوردی چرب و شیرین از طعام؟
امتحان کن چند روزی در صیام
چند شب ها خواب را گشتی اسیر؟
یک شبی بیـدار شو دولت بگیر
ماه رمضان، ماه ضيافت الله است. اين ماه، ماه ميهمانى خدا، و تابش نور معنويت و معرفت مبتنى بر حكمت و عزت است. در ضيافت الهى و ميهمانى خدا، بنده خدا، ماه آسمانى را پله پله تا ملاقات خدا طى طريق مى كند. اهل ايمان و مؤمنان، از فرصت و بركت ماه رمضان براى هرچه نزديك تر شدن به خدا و ديندارى، و دورى از شيطان و مكايد شيطانى، استفاده مى كنند. ملا احمد نراقی مى گويد، “روزه داشتن آن است که قوه شهویه مقهور شود و تسلط شیطان کمتر گردد، تا نفس قدسی از درجه حیوانیت ترقی نموده، و مشتبه به ملائکه گردد، و در او، آثار تجرد و روحانیت حاصل شود”.
گر تو این انبان ز نان خالی کنی
پر ز گوهرهای اجلالی کنی
طفل جان از شیر شیطان باز کن
بعد از آنش با ملک انباز کن
ماه رمضان، ماه نور و دوری از گناه است. ماه مناجات با خداست، ماه رحمت و بركت و عزت است. ماه گذشت و بخشيدن گناهان و معاصى است. ماه دوستى با خالق، و آشتى با مخلوق است. ماه رمضان، ضيافت خوان نعمت الهى، و ميز آزمون ايزد است. بنده و بندگانى كه به هر دليل نزد خدا تقصير و قصور دارند، در اين ماه كه ماه جبرانى است، مى توانند به خدا برگردند، و واحدهاى پاس نشده خود را پاس كنند. خدا رحيم و كريم است. او را بخوانيم، تا اجابت كند ما را،”ادعونى استجب لكم”. ايمان به خدا، تقواى الهى و رضايت و خشنودى حق تعالى، بنده مؤمن را در دل و ديده مؤمنان عزيز و محبوب مى كند، زيرا دل مؤمن خانه خداست.
آمد رمضان و عید با ماست
قفل آمد و آن کلید با ماست
بربست دهان و دیده بگشاد
وان نور که دیده دید با ماست
كفر و الحاد، باعث سياهى سيرت، زشتى صورت، و انزوا و نگون بختى بشر در دو جهان مى شود. عالم محضر خداست، و خدا از ما به ما نرديك تر است. همه ما در حضور خدا هستيم. خدا به هركس بخواهد عزت و به هركس بخواهد ذلت مى بخشد. از عزت و ذلت خدا غفلت نكنيم. با عقيده و ايمان راسخ وارد ماه خدا شويم، و مدال عزت و افتخار بندگى را از او بگيريم. اكنون، و در دنيايى كه دنياى كفر و الحاد، در قاب و قالب لائيك و لائيسيته، از يك سو، و جهل و خرافه از سوى ديگر، مى كوشند دين و ديندارى را تضعيف كنند و به محاق ببرند، و مشتى جاهل و مزدور، از سر جهل و مزدورى، بر طبل بى دينى و دور كردن جوانان از دين و معنويت مى كوبند، ماه خدا بهترين فرصت براى تقويت دين خدا، و فربهى ايمان جوانان است.
آمد رمضان به خدمت دل
وان کش که دل آفرید با ماست
در روزه اگر پدید شد رنج
گنج دل ناپدید با ماست
خداوند را بخوانیم، و به اجابت دعای خود یقین داشته باشیم. بدانیم که خداوند دعا را از زبان مؤمن مى پذيرد. پيامبر(ص) فرمود، “خداوند مى گوید، من ناظر گمان بنده خویشم، اگر گمان خوب به من برد، خوبی ببیند و اگر گمان بد برد، بدی ببیند”. روزه و روزه دارى، گمان خوب به خدا، و مجال استجابت دعاست. از منیت و ماديت بگذريم، و به ملكوت و لاهوت بيانديشيم. گردش روحانى در شهر آسمانى، نوعى نورانيت، و باعث شكوفايى بهار عشق و معرفت مى شود. روزه، امساك و خويشتن دارى، راه مقابله با بت نفس، و وسيله اى براى شكستن شيطان درون است. اشك هاى شب قدر قيمت ندارد. سجده عاشق و ساحت معشوق، بزم عشق و بساط عاشقى را مشحون از نفحات لايتناهى حضرت حق مى سازد.
آمد شهر صیام سنجق سلطان رسید
دست بدار از طعام مایده جان رسید
جان ز قطیعت برست دست طبیعت ببست
قلب ضلالت شکست لشکر ایمان رسید
عرفان رمضانى، و رمضان عرفانى، مائده هاى آسمانى را بر روزه داران ارزانى مى دارد. ماه رمضان، ماه بیداری در سایه دینداری است. به عبارتى، ماه رمضان، ماه جهاد اكبر است. ماه ضربت خوردن و شهادت امام عدل و داد است. على(ع)، ماه رمضان را ماه اكرام انسان توسط فرشتگان مى داند. در ماه رمضان على (ع)، از سر عدالت و حريت، تارک خویش را به زیور زيباى شهادت در راه خدا آراسته ساخت. جرم على(ع)، حقيقت طلبى و عدالت خواهى بود، به تعبيرى،”على(ع)، در میان پیروانش هم تنهاست، در اوج ستایش هایی كه از او می شود، مجهول مانده است. درد علی (ع)، دو گونه است، یك درد، دردی است كه از زخم شمشیر ابن ملجم در فرق مباركش احساس می كند، و درد دیگر، دردی است كه او را تنها در نیمه شب های خاموش به دل نخلستان های اطراف مدینه كشاند و به ناله در آورد! ما تنها بر دردی می گرییم كه از شمشیر ابن ملجم در فرقش احساس می كند.اما، این درد علی (ع) نیست، دردی كه چنان روح بزرگی را به ناله آورده است، درد تنهایی است، كه ما آن را نمی شناسیم! باید این درد را بشناسیم، نه آن درد را، كه علی(ع) درد شمشیر را احساس نمی كند، و ما درد علی را احساس نمی كنیم”.
چون بخواهم کز سرت آهی کنم
چون علی سر در فرو چاهی کنم
نیست وقت مشورت، هین راه کن
چون علی تو آه اندر چاه کن
نهج البلاغه اثر ماندگار على(ع)، بعد از قرآن، بزرگترین كتاب اسلام و شيعه است. اما صد افسوس! كه ما نه آن را می خوانیم، و نه از آن گنجينه گرانسنگ خوشه برمى گيريم. همانگونه كه قرآن در ميان مسلمانان همچنان غريب است! قرآن و نهج البلاغه، دو گنجينه گران بهاء، و حاوى درس ها و دستورات متقن و مترقى زندگى عزيزانه، و سند سعادت و نيكبختى انسان و جامعه است. رمضان، ماه قرآن و نهج البلاغه است. در اين ماه، پل ارتباط ما با خدا، قرآن و نهج البلاغه است. در فرقت و فراغت ماه رمضان، كلام خدا، سخن پيامبر(ص) و پيامبران، حديث ائمه هدى و اولياء الهى، و خطبه على(ع) را بخوانيم و در مقام عبوديت و عبادت، در آنها تدبر و تدبير كنيم، و با خودسازى، راه سعادت و نيكبختى خود و جامعه را در تراز و ترازوى على(ع) جستجو نمائيم.
تو ترازوی احد خو بوده ای
بل زبانه هر ترازو بوده ای
تو تبار و اصل و خویشم بوده ای
تو فروغ شمع کیشم بوده ای
على(ع)، شهيد شهر رمضان، بزرگ مرد جبهه حق بر عليه باطل، و پرچم دار مبارزه با ظلم و بى عدالتى است. على(ع) نمى خواست كه تنها باشد، بلكه نامردى ها و نامرادى هاى زمان، لاجرم تنهايى را بر او تحميل كرد. “كسی كه به یك معبود، به یك معشوق عشق می ورزد، با همه چهره های دیگر بیگانه می شود و جز در آرزوی او نیست، خود به خود وقتی كه او نیست، تنها می ماند، و كسی كه با افراد و اشیای پیرامون خود بیگانه است، و متجانس نیست، تنها می ماند، احساس تنهایی می كند. انسان، هر چه به مرحله انسان بودن نزدیكتر می شود، احساس تنهایی بیشتری می كند. و از جامعه و زمان فاصله می گیرد”. در شرح حال بزرگان و دانشمندان هم كه مى نگريم، از جمله مشخصه هاى بارز آنان تنهايى، به سبب عدم وجود افراد مطمئن و قابل اطمينان است.
نفس چو محتاج شد روح به معراج شد
چون در زندان شکست جان بر جانان رسید
پرده ظلمت درید دل به فلک برپرید
چون ز ملک بود دل باز بدیشان رسید
