شفقنا زندگی- یک متخصص تغذیه درباره خطر چاقی و اضافهوزن در میان کودکان ایرانی در شرایط کرونایی هشدار داد و گفت: متأسفانه این افزایش وزن از عوارض دوران کرونا است اما آنچه خانوادهها باید به آن توجه کنند این است که خودشان این برنامه تحرک بدنی را تا جایی که ممکن است با ابزارهای موجود در داخل خانه برای بچهها فراهم کنند و حتی اگر شد از یک طناب زدن ساده استفاده کنند.
دکتر ناصر کلانتری، متخصص تغذیه در گفتوگو با خبرنگار شفقنا زندگی در پاسخ به این سوال که با توجه به تعطیلی مدارس و حضور کودکان در خانه و کم شدن تحرک بچهها احتمال افزایش وزن در بین کودکان بالاست. در این رابطه چه توصیههایی دارید؟ اظهار داشت: در همه جای جهان و در هر جامعهای یکی از مشکلات قرنطینه تغییر در الگوها و رفتارهای روزانه افراد است بخصوص در زمینه الگوی غذایی که در دوران تعطیلی مدارس این مشکل هم به قرنطینه اضافه شد و تغییر رفتار کاملاً قابل پیشبینی بود و میتوان حدس زد که بچهها دیگر آن تحرک حداقلی را که در مدرسه و با بچهها داشتند از دست دادهاند و حتی دیگر نمیتوانند بیرون بروند چون مساله کرونا وجود دارد و ارتباطات بچهها با هم میتواند خطرآفرین باشد؛ در نتیجه طبیعی است که این بچهها از نظر تحرک بدنی و تغذیه با تغییراتی روبرو شده باشند.
پیشبینی افزایش وزن بالا و چاقی در بین کودکان
والدین تحرک بدنی را با ابزارهای موجود در داخل خانه برای بچهها فراهم کنند
وی با بیان اینکه پیشبینی افزایش وزن بالا و چاقی در بین کودکان وجود دارد گفت: متأسفانه این افزایش وزن از عوارض این دوران است و راهی وجود نداشت که قرنطینه نکنیم. ما میدانیم که این مسئله وجود دارد. آنچه قابل گفتگو است و خانوادهها باید به آن توجه کنند این است که خودشان این برنامه تحرک بدنی را تا جایی که ممکن است با ابزارهای موجود در داخل خانه برای بچهها فراهم کنند و حتی اگر شد از یک طناب زدن ساده استفاده کنند. بچهها نمیتوانند در خانه بازی و بدو بدو کنند ولی قطعاً میتوانند روزی نیم ساعت تحرک داشته باشند.
امروز اکثریت کودکان آلوده به تبلت و رایانه و ابزارهای هوشمند هستند
بازی با ابزار و اسباب بازیهای مناسب برای بچههای دبستانی
چاقی اختلالی دائمی در کودکان با وزن بالا خواهد شد
وی تصریح کرد: امروز اکثریت کودکان آلوده به تبلت و رایانه و ابزارهای هوشمند هستند، هر چیز خوبی هم اگر از حد تعادل خارج شود آسیبرسان خواهد بود. اکثر کودکان به دلیل استفاده از این ابزارها دچار مشکلات فیزیکی و قوز کمر و پشت و گردن میشوند. بیتوجهی خانوادهها خود میتواند عارضه ساز باشد. خانواده باید بداند که فرزند او نیازمند تحرک بدنی است و سرگرم بودن بیش از حد با این گوشی حرکت خوبی نیست و بچهها باید به امور دیگری بپردازند. بازی با ابزار و اسباب بازیهای مناسب برای بچههای دبستانی توصیه میشود حداقل تا سنین راهنمایی میتوانند با این اسبابها بازی کنند. یادمان باشد که چاقی مقطعی نیست و وقتی فردی چاق میشود و سلولهای چربی در بدن او ایجاد میشود این سلولها همواره باید در بدن باشند و به همین دلیل او همیشه چاق میماند. بزرگترهایی که چاق هستند همواره این کارها را کردهاند و تلاش کردهاند و بارها و بارها رژیمهای مختلفی گرفتهاند ولی بازهم موفق نبودهاند از این رو چاقی اختلالی دائمی در این بچهها خواهد شد و خود این مشکل پیش ساز بیماریهای غیرواگیر و مزمنی چون دیابت و فشارخون و چربی بالای خون است و در سنین میانسالی و نه پیری و کهنسالی آنها را دچار عوارضی چون سکتههای مغزی و قلبی میکند. همچنین برخی از سرطانها رابطه تنگاتنگی با اضافهوزن و چاقی افراد دارند.
باید از مواد غذایی که صرفاً انرژیزا هستند پرهیز شود
دکتر کلانتری در خصوص اینکه بیتوجهی والدین میتواند عوارض جبرانناپذیری را برای بچهها ایجاد کند، اظهار داشت: از این رو باید از مواد غذایی که صرفاً انرژیزا هستند پرهیز شود. یعنی انواع کیک، کلوچه، بیسکوییت، شکلاتها، نوشابههای صنعتی و آب میوههای پاکتی و… باید از دست بچهها جمعآوری شود. بسیاری از مادران عادت دارند سیبزمینی سرخکرده را بهعنوان یک میان وعده به بچهها بدهند که بالاترین میزان کالری را برای بچهها فراهم میکند و جدا از عوارض سرخ شدن سیبزمینی چاقی و اضافهوزن را برای بچهها ایجاد میکند.
برای میان وعدهها حتماً از تنقلات سنتی و میوهها و سبزیجات استفاده شود
خطر والدین «بدسرپرست»
این متخصص تغذیه افزود: توصیه اکید داریم که برای میان وعدهها و تنقلات کودکان حتماً از تنقلات سنتی و میوهها و سبزیجات و خیار و هویج و گوجهفرنگی و نخودچی و کشمش که در سنت ما وجود دارد استفاده کنیم که بهترینها هستند و انرژی بالایی ایجاد نمیکنند و نیاز بچه را تأمین میکنند از خریدن چیپس و پفک خودداری کنند و فستفودها را از زندگی بچههای خود خارج کنند. اضافه دریافت انرژی به شکل چربی در بدن کودک انباشته میشود و اضافهوزن و چاقی را در پی خواهد داشت. این چیزی است که به خانوادهها توصیه میکنیم. ما به والدینی که هیچ توجهی به نوع تغذیه بچه ندارد و مواد غذایی صرفاً به خواست کودک در اختیار او قرار میگیرد، «بدسرپرست» میگوییم چون این کودک از تجربه عقل و درایت پدر و مادر محروم بوده است و والدین نه بهعنوان هادی و راهنما بلکه بهعنوان یک خدمتکار رفتار کردهاند. سادهترین کار در والدین خدمتگزاری است بخصوص اگر شخص منابع مالی در اختیار داشته باشد و هر چه بچه بخواهد میخرد و هم من و هم بچه راضی هستیم در حالیکه ما توقع داریم والدین بچهها را راهنمایی کنند و به بچهها الگو بدهند و بچهها را بر اساس استانداردهای سلامت پرورش بدهند، ما این توقع را از پدر و مادر داریم.
باید در مقابل خواستههای پر از عوارض کودک ایستاد
والدین از غذای خودشان به بچه بدهند
وی تأکید کرد: باید در مقابل خواستههای پر از عوارض کودک ایستاد و مشکلاتی را متحمل شد و دانست که این مدل برای آینده کودک مناسب نیست. وقتی یک کیک صد گرمی را میخورید ۴۰۰ تا ۴۵۰ کیلوکالری انرژی میگیرید. در حالیکه این انرژی را میتوان با نصف نان سنگک تأمین کرد و هم بچه سیر میشود و هم انرژی کمتری میگیرد. اصرار ما بر این است که والدین از غذای خودشان به بچه بدهند و از دستپخت شیرین و چرب کارخانجات استفاده نکنند.